(5) 



Is hetgene er gezegd is ontegensprekelijk waar ; is het onwederleg- 

 baar, dat clke vordering zonder uitzorideriug ia de Wetenschappen als 

 belangrijk moet beschouwd \vordeu ; is het zeker , dat elke toepassing 

 van dezelve voor de Maatschappij van het hoogste gewigt is: dan ook zal 

 \vel niemand, die weet \vat Scheikunde is, die weet hoe elke voortgang 

 iii deze wetenschap eenen bijzonder nuttigen invloed ten gevolge had, 

 twijfelen, of dit alles is ook op dezelve met het grootste regt toetepassen. 



Geroepen door de gunstige heschikking van Zijne Majesteit , onzen 

 geliefden, zoowel als geeerbiedigden KONIING, die de zuclit voor den al- 

 gemeenen bloei der Wetenscliappeu , door eenen gestadigen ijver, da- 

 gelijks bewijst geroepeu , zeg ik oin in het bijzonder de Scheikunde 

 aaii deze beroemde Hoogeschool te onderwijzen , voor zooverre zij in 

 betrekking staat tot de nutlige Kunsten en bijgevolg invloed hebben kan 

 op de algemeene welvaart der Maatschappij , zult Gijl. M. M. H. H. voor 

 het tegenwoordige tijdstip, van de plaats waartoe ik ben opgetreden en 

 voor niijn' persoon, het als geen ongepast onderwerp beschouwen, indien 

 ik Uwe aandacht voor eenige oogenblikken bepaal door te spreken : 



Over den invloed der vorderingen van de Scheikunde 

 op de Fabrijken. 



Uwe heusche toegevendheid in het hooren ; Uwe bescheidenheid in 

 het beoordeelen , zullen voorzeker dit werk voor den mingeoefenden 

 spreker ligt maken; beide worden daarom beleefdelijk ingeroepen. 



Van alle, op waarneming en ondervinding gegronde, Wetenschappen 

 heeft in vroegeren tijd de Scheikunde de minste vorderingen geniaakt. 



Terwijl de eigenlijk gezegde Natuurkunde , reeds door gewigtige 

 ontdekkingen verrijkt was, nicest de scheikundige kennis nog geheel 

 ontwikkeld worden. De reden van dit verschijnsel is misschien niet ver 

 te zoeken. De Natuurkunde levert verschijnselen op, die binnen het 

 bereik van ieders waarneming liggen en zich aan elk , als ongvergd , 

 opdringen. Zij zijn daarenboven van dien aard, dat de Wiskunde hare 

 wetten op dezelve laat toepassen, hetgeen nimmer kan geschieden zonder 



