(6) 



haar aanmerkelijk uittebreiden. Met de scheikundige verschijnselen is het 

 niet zoo gemakkelijk om dezelve waartenemen , daar men niet op de on- 

 derlinge working en betrekking der ligchamen , maar slechts op die der 

 zamenstellende deelen letten meet; de Scheikunde leert ons alleen hoe 

 de ligchamen uit verschillende grondstoffen bestaan ; hoe deze gescheiden 

 kunnen worden en daarna weder nieuwe vereenigingen kunnen aangaan. 



In de vroegste eeuwen heeft men wel eenige scheikundige bewer- 

 kingen gekend, zoo als het zuiveren der metalen, het verwen van ver- 

 scbillende stoffen en het bereiden van geestrijke dranken , maar men 

 verrigtte het een en ander , zonder des aangaande wetenschappelijke 

 kennis te bezitlen. Hetgene men wist, had men bij toeval geleerd. 



Moeijelijk valt bet te bepalen , wanneer de eerste beginselen van we- 

 zenlijk scheikundige kennis ontstaan zijn. De bewerkingen welke men 

 door bet toeval geleerd had en naderhand herhaalde, bleven wel in ge- 

 bruik, omdat zij aan de behoeften der Maatschappij voldeden, maar men 

 bleef lang buiten de mogelijkheid om de verschijnselen, welke men zag, 

 grondig te verklaren; vermits men lang daarna eerst geleerd heeft dat 

 dit een en ander tot de Scheikunde behoorde, zoo kan men dergelijke 

 verrigtingen niet beschouwen , als zouden zij de eerste beginselen van 

 scheikundige kennis hebben uitgemaakt. Waarschijnlijk zal men dezen 

 aanvang mogen rekenen van het tijdvak dat men begonnen is de Alchi- 

 mie te beoefenen. 



Het doel der Alchimisten was, om door verschillende bewerkingen de 

 andere metalen in goud te veranderen , of zoo als zij het noernden : den 

 steen der wijzen te vinden. De uitkomst beantwoordde nimmer aan 

 hunne verwachting; zij leerden daardoor wel eenige, hun vreemde, ver- 

 schijnselen kennen , maar beschoirwden die als voor hen van weinig 

 belang, omdat zij het doel, waarnaar zij slreefden, niet bereikten. Hunne 

 ondervinding ging evenwel niet geheel verloren, ja zelfs hebben wij ver- 

 scheidene belangrijke ontdekkingen aan hunne pogingen te danken. Zij 

 stelden verschillende metalen, ja allerlei zaken aan eene geweldige hitte 

 bloot , en veroorzaakten daardoor allerhande ontbindingen en vereenigin- 

 gen , die daarna , door meer opgehelderde denkbeelden beter verklaard 

 warden. 



