(64) 



satis ilia organa a setis distinguit. Nunc videamus, quid revera seta? in 

 progressione et in variis motibus efiiciant. 



a. De motibus organorum locomotionis, 



Absolute studio de motibus peculiaribus organorum loconiotoriorum , 

 ad motus generaliores, quosefficere potest Lumbricus, revertamur. Mone- 

 mus tamen, nos in hoc capita tantnmmodo de motibus progressionis locu- 

 turos esse; quum de musculis agemus, turn etiam systema diversorum 

 motuum exponemus. 



Moinssetariim. Motus, quibus organa locomotiis in tra corpus immiltuntur, necnon ii, 

 quibus extra corpus porriguntur, praecipui et vel peculiares sunt horum 

 orgdnorum ; borum vero et inlroductionibus et eductionibus omnis vel quie- 

 tis vel progressionis mechanismus nititur. Hi motus retractilitatem con- 

 slituunt, quae quidem, uti vidimus, a pluribus auctoribus in dubium 

 revocatur, sed quae revera in Lumbrico terrestri existit. Voluntati animalis 

 praeterea obedit, nunquam vero instinctui, et vel hoc simplicissimo expe- 

 rimento comprobatur. Quietus relinquatur Lumbricus , donee omnes setas 

 intra stratum musculare intraverint, tune vero excitetur pars quaedam cor- 

 poris , posterior v. gr. , protinus aliquid mali timens , sese ope setarum in 

 sensum contrarium diriget. Alius superest modus, quo magis etiam conspicua 

 eductio setarum redditur. Pendatur Lumbricus terrestris baculo transverse 

 in orificio lagenae, sethere sulfurico repletae posito, cum vero vapores istius 

 actheris quam maxime internas animalis membranas afficiant, protinus Lum- 

 bricus sese millenos in modos contorquebit , quae coritorsiones efliciunt, ut 

 quam maxime setse prorumpant. 



Hasc quidem setarum eductio et inductio binis musculorum speciebus 

 debetur, protractorum nempe et retractorum setarum. Protractores, de 

 quibus mox et amplius dicitur, spinas educunt, cum e contra retrac- 

 tores contractione sua setas relrahunt. 



Cum retractores contractiones suas omnino peregerunt, setae cura ma- 

 millis, quibus innituntur, in corpus retractae sunt, ita quidem ut nihil 

 amplius videatur, nisi parvulum foramen, per quod transierant, ut intra 

 stratum musculare penetrarent. Sacpius et fere semper admodum difficile 



