(133) 



r.n in in mi i.l.iin considerata, in origine sua, servitus nihil habet, quod 

 per se injustum sit. Verum siiuplicissirnam earn eonditionetn, lapsu tem- 

 poris, iliiiiiiiiiiMini iniquitas in varia servilium operarum et praestationum 

 geuera ita convertit, ut reipsa saepeimmero conditione brutorum ani- 

 mantium inferior esset. Ad indignum eum abjectionis gradura tyrannis 

 feudatariorum ad tempora, quae Bella Sacra praecesserunt , in universo 

 Belgio, sicut el in reliqua Europa, servos redegerat. 



Saeculis enim X et XI prater nobiles et nonnullos ingenuos, omnes, qui 

 rure degebant, erant servi. Nos hie in variis illorum generibus describen- 

 dis lion iinmorabimur. Sufliciat generatim dicere , quod nulla civilia jura 

 possidebant, nee proinde ulla ad posteros suos transniittere poterant. 

 Praeter ea , quae ad vitam necessaria sunt , nibil , quod suum erat , babebant. 

 Glebae adscripli , quadraginta eorum aeslimabantur pro capite bominis 

 unius liberi , et cum uxoribus liberisque onmique supellectile certo pretio 

 venumdabantur (271). Tentaverat quidem sacpius adflicta gens omnibus 

 viribus semet in libertatem vindicare : quod vero neque ab huniano 

 sensu dominorum, nee etiam vi se obtenturos esse sperare poterant, ipsis 

 Bella Sacra contulerunt. Scilicet quo acrius omnes cujuscumque ordinis 

 et conditionis homines ad sacram militiarn capessendam Romanus Ponti- 

 fex , Urbanus II, stimularet, inter alia pracmia proposuerat, ut qui earn 

 amplecti cuperent, velut causam Dei suscipientes, nullo modo praepediri 

 a dominis possent. Tarn opportunam igitur vinculorum perfringendorum 

 occasionem ruricolae avide arripuerunt, agrisque et aratro derelictis, cum 

 melioris fortunae spe , turn etiam studio religionis et rerum novarum 

 cupidine exciti , incredibile dictu est , quanta multitudine ex universe 

 Belgio sacrum in Orientem iter arripuerint (272). Porro erraret quis ve- 

 hementer, si eum emigraridi ardorem cum prima expeditione exstinctum 

 fuisse putaret. Nam praeter varia, quae, ad coufirmandam nostram sen- 

 tentiam , aflerre possemus bistoriae documenta , quantum agri deserti 

 fuerint a rusticis, sat superque teslantur et sterilitas, in qua omnis Flan- 

 dria vicinceque regiones per saecula XII et XIII jacuisse leguntur , et 

 benignae invitationes , quas iisdem temporibus praediorum domini alienis 

 hospitibus fecerunt, ut eorum culturam, optimis conditionibus iis pro- 

 positis, in se suscipere vellent (273). 



