(43) 



Asiam misisse , quo magis ex eorum absentia ulilitatem sibi caperent , 

 tantumque abfuit, ut hoc vulgo foverent propositum, ut exempli gratia 

 Henricus III, Brabantiae Dux, expeditionem suscipere nolens, quia paulo 

 ante e Palaestina redierat , equites tamen et milites magno numero 

 suoque sumtu cruce signatos mitteret (1), et hunc insuper, per omne 

 temporis, quod duravit expeditio, nihil in absentium detrimentum sus- 

 cepisse legamus. Bellorum sacrorura autem studium saeculorum XII et 

 XIII erat vulgare. Inde proficiscentes Principes eo flagrabant quasi sacro 

 ardore , ut commodorum suorum obliti , auctoritatisque suac augendte 

 immemores , sed rationem habentes solumniodo pietatis, innumera ec- 

 clesiae largiti sint munera (2). Licet autem hanc nostram proposuimus 

 sententiam , tamen plane negare non audemus , quosdam forte fuisse , 

 qui vel pietati minus obnoxii , vel utilitatem suam magis perpenden- 

 tes , ex bellis sacris utilitatem sibi captare deinceps constituerint , in 

 qua opinione nos coniirmat natura bominum ad sua commoda maxime 

 prona. Et etiamsi nullus animus lucrandi Principibus infuerit , hoc 

 tamen negari nullomodo poterit , tot profectis superbis vasallis, an 

 dicam prsedonibus, aut quoquo modo expeditionibus cruciatis absumtis , 

 reliquos longe facilius refraenari , compesci, coerceri potuisse. Cumque 

 permulti fanatico suo .indulgerent studio , plurimique eorum in itinere , 

 in Asia plurimi perirent, belli cosorum internorumque hostium multum 

 attenuata est in Principum nostrorum ditiouibus copia (3). Praeterea 

 bella sacra suscipientes nobiles in magnos sponte incidebant sumtus , 

 quibus ut satisfacere possent, villas suas oppignorarunt vilique vendide- 

 runt (4), iisve baud raro libertates , quae dicuntur, seu privilegia, auri 

 pondere concesserunt (5). Ilia alienandi facultas bellorum sacrorum op- 



(i) Butkens, Trophees du Brabant, I. 147. 



(a) Sat eat exemplorum in Chr.van yiaend., ad a. 1191 et passim. Meyero pass. Battens, 

 I. 99, 166, 188. Miraeus, Ann. 65g. Opp. Dippl. I. 70, 373, 273. II. 1207. II. 71, 72. 



(3) Cf. Regenbogen 1. c. p. n3. 



(4) IVagen., II. 202. Robertson, I. 28. Cf. Menconis, Chr. ap. Matth. \. c. III. 278. 

 Quod e4 opportunitate fecerunt Principes, procul dubio etiam fecerunt nobilrs. Cff. Dippl. 

 Bald. Com. Fl. anni 1202 et Bald, hered. Imp. Const, et Com. Namurc. antii 1239, turn etiam 

 Bald. Hann. Com. anni 1096 ap Miraeum, Opp. Dippl. III. 74. I. 3i3. II. 3i4. Ann. ad a. 1096. 



(5) Hac de re infra. 



