(98) 



Haec utilissima scientia post bellorum sacrorum aetatem demum parumper 

 excoli coepit. Haud spernendae stint eo nomine peregrinationes clerico- 

 rum , qui , ut Asiaticos principes ad religionem Christianam converterent , 

 per imae Asiae deserta itinera instituerunt , quse deinceps scriptis man- 

 darent. Tii his vir Brabantus ille supradictus Guilielmus Ruysbroeluus, 

 quern Divus Ludovicus Carseorum tniserat ad Tartarorum sumiuum 

 Ducuui Mongon , quern fama Christianam religionem amplexurum fe- 

 rebat (1). 



Nisi geographos, historicos saltern, bella sacra genuisse viderentur. yEtas 

 ilia enim historise sat argumentoruin oblulit, multosque scriptores exspec- 

 taremus, qui nihil prius haberent, quam magna facinora , quse ferret 

 setas, litteris demandare : minime autera gentium; quibusdam enim mo- 

 nachis, qui La tine maxime scripserunt, exceptis, nullos nos Villehardui- 

 num et Joinvillium laudandos habemus. Nonnulli tamen Principes vi- 

 dentur omni studio historicos excitasse. Ita de Balduino Flandriae Comite 

 Meyerus (2): In Hannonensium lego annalibus, ab hoc Principe ( Bal- 

 y> duino Const. ) literatis aliquot \iris demandatum negotium , ut lam 

 Flandrias quam Hannonise Historias , leges et consuetudines , quam 

 verissime possent, literis traderent." Quod si revera faclum si opinari 

 licebit. artem historicam neglectam prorsus haudquaquam jecisse, eamque 

 Principibus adeo cordi fuisse, ut earn foverent nonuulli. 



Quid denique de philosoplria dicendum, quas bisce temporibus refer- 

 ret plane Europaearum gentium conditioiiem. Erat, qui dicitur, scho- 

 lastica , et magis disputandi acumine, quam veri inquireudi . stvidio 

 eminebat. Hie profecto minim quid animadvertimus. Gentes cseteroquin, 

 dura in juvenili aetate versantnr, excolere poe'sin incipiunt, et deiuceps 

 primum adhistoriam, postremo ad sublimiorem philosophiaui , adscendunt. 

 Medii sevi contra gentes inverse ordine primum niysticis quibusvis pla- 

 citis explicandis, et obscura? Aristotelis metaphysicse, sese tradiderunt. 

 Quicquid illis bellis sacris quoad philosophiam acceptum referat Europa , 

 ut et patria nostra, inter malos eorumdem fructus ponatur, cum ad cultum 

 exstinguendum multo potius, quam promovendum, ilia valuerit (3). 



(1) Heeren 1. c. 45o. .'."* 



(2) Meyerus ad an. izo5. (3) Heeren 43o. 



