( 73) 



omnem in partem sui tnisit! Vide, animi quantum audcant, quemad- 

 modum soli aut noverint Deos, aut quaerant, et mente in altutn data 

 divina coraitentur ! Scias, non esse hominem tumultuarium et incogi- 

 tatum opus. Inter maxima rerum suarum , natura niliil habet , quo 

 magis glorielur , aut certe cui glorietur" (1). At , etiamsi niumlus 

 bominilnts non prodesset, vel sic tamen hunc mirari deberemus , nam 

 luuudus: a quoties per noctem ignes suos fudit, et tautum stellaruni 

 innumerabilium refulsit, quern non intentum in se tenet? quis sibi 

 ilia, tune quum miralur, prodesse cogitat? Adspice ista tacito succentu 

 labenlia , qucmadmodum velocitatem suaiu sub specie stantis atquc 

 immoti opcris abscondant ! Quantum ista node, quam tu iu nutneruin 

 ac discrimen dierum observas , agitur? quanta rerum turba sub lioc 

 silenlio evolvitur ? quanlam fatorum seriem certus limes educit? Ista , 

 quse tu non aliter , quam in decorem sparsa consideras, singula in 

 opere sunt. Nee enim est, quod exislimes, septem sola decurrere , 

 cetera bserere, paucorum motus comprebendimus : innumerabiles vero 

 longiusque a couspectu nostro seducti dii eunt , redeuntque. Et ex 

 his, qui oculos nostros patiuntur, plerique obscuro gradu pergunt, et 

 per occultuui aguntur. Quid ergo? non caperis tantac molis adspectu, 

 etiamsi te non regat, non custodial, non foveat, generetque, ac spi- 

 rilu suo riget?" (2). 



IV. Recentioris Stoae de mundi terraeque interitu placitum nobis in 

 scriptis suis cousignavit Seneca (3), cujus variis locis diligenter examina- 

 tis comparatisque , hoec ejus senlentia ex bis erui posse inibi visa fuit : 

 duplicem scilicet distinxit interitum (4), sed utrumque inter se longe 



(1) De Benef. VI. o3. i - 6. Cf. Nat. Quaest. VII. 3i. 



(2) De Benef. V. j3. praserlim a 3. usque ad finem. Cf. Nat. Quzst. VII. 3o. 3. 



(3) Iliid. 111. 27. 4. coll. cum i. c. 39. ibid, ubi vid. omnino Rultk. qui merito repre- 

 hendit Tiedem . , Geisl d. Spck. Phil., II. p. 467, et aliara ob caussam Bruckerum , vol. I. p. g45. 



(4) Ulruuique hoc exitu genus diligeuler secernere videtur in Consol. ad Marc. c. 26, 

 ubi, quum 4 dixisset Marciae pater, e ccelo filiam alloquutus, omnem animii, ibi degentibus, 

 cognitam esse fatorum seriem, quam describit, et magnam temporis in omnia vim ostendit, ac 

 singulatim percurrit ; turn demum 6 finem omnium rerum enarrare ccepit, nempe conflagra- 

 tionem in verbis et quum tempus adveneril", etc., sed distiuctiui etiam N. Q. III. it). 2. 

 et maxime c. 28. $ 7. 



10 



