( 100 ) 



Plurimum saepenumero, inquit Seneca, prodest admonere vel ea , quae 

 sunt aperta ; non docendus semper est, sed advertendus interduin et 

 excitandus est animus ad notissirna ea, quae etiamsi sciat, se tamen scire 

 hand raro dissimulat. Noil satis est notitiam habere salutarium , agitari 

 haec saspe ac versari debent, ut nobis adsint quam paratissima. Quid? 

 quod ea, quse praecipiuntur, vel per se multum habent ponderis, utique 

 si sententiis brevibus et contractis eflferuntur? Denique ipsa quoque haec 

 monentis auctoritate plurimum commendantur. Si praecepta nihil adju- 

 vant, omnis tollenda est institutio, ipsa natura contend esse debemus. 

 Praeceptis igitur aperta fieri solent apertiora; praecepta ingeuii vim alunt, 

 amplificantque , et novas persuasione iunatis adjiciunt notionibus. 



Inlerrogabat porro Aristo : cc cuinam praecepla dare vis ? utrura illi , 

 qui recta habet et honesta decreta, an vero homini, pravis opiuionibus. 

 de bonis et malis imbuto? Hunc non juvant, quippe qui aures, errori- 

 bus refertas , optimis etiam consiliis claudit : ille ex supervacuo monetur. 

 Duo prseterea sunt , propter quae universe delinquimus : aut vitia , e 

 falsis enata opinionibus , jam in consuetudinem abiere ; aut animus, 

 etiarnsi non est falsis occupatus, ad falsa lamen proclivis est, et specie 

 eo inox trahitur, quo non oportet. Itaque aut mentern aegram percurare 

 debemus et vitiis liberare; aut vacantem quidem, sed ad pejora pronam, 

 praeparare et quasi praeoccupare." 



His a Seneca refertur : Quidni praecepta, non aliter atque decreta, a 

 vitiis nos liberare possint ; praesertim quum ambo praecipiant , haec in 

 totum, particulatim ilia? Turn, licet bonorutn ac malorurn constitutio- 

 nem argumentis comprobaveris, nihilominus prsecepta suas habent partes; 

 nam et prudentia et justitia ofliciis conslant ; oflicia praeceptis dispouun- 

 tur. Perducunt insuper praecepta ad ofllciorurn exsecutionem , in qua 

 firmum de bonis malisque judicium cumprimis cernitur. Praecepta igitur 

 praecedere debent, ut oflicia rite exsequaris. 



Dein, infinita, inquiebat Aristo, prsecepta sunt. Alia enim dare nos 

 oportet feneranti , alia col en ti agrum, alia negotianti, aliis alia. Quocirca> 

 si proecepta singulis quibusque damns, incomprehensibile opus est, quo- 

 niain omnes species complecti non possumus, et singulae tamen propria 



