( 102 ) 



sapiens ille, imbecillioribus tamcn ingeniis necesse quidem esse, ut ali- 

 quis praeeat. Prseterea, si quis exspectat tempus, quo per se sciat, quid 

 optimum factu sit , frustra forsitan exspectat ; nam interim errabit et 

 errando impedietur, quominus ad illud perveniat, quo possit esse con- 

 tentus : regendus est igitur animus, donee regere posse incipiat; erudien- 

 dus est et adjuvandus prseceptis (1). Jam ad ipsa prsecepta transeamus. 



Prcescriptum de discenda et docenda philosophia. 



Licet sciret, virtutes in excelso esse, et initium imprimis ad eas eundi 

 arduum, non tamen cum iis ex poetis, praesertim antiquis , se facere 

 dicebat, qui tarn in abrupto esse positas existimassent, ut vix, ac ne 

 vix quidem ad illas accederes ; contra , si modo mens firmiter ad eas 

 dirigeretur, philosopliiam non acerbam esse medicinam , protinus adeo 

 delectare ac sanare putabat , quoniam pariter et salutaris est et dulcis : 

 quin immo, quo melius hominibus, in virtutis velut curriculo desudan- 

 tibus , calcar adderet , eos ita alloquitur : Non vanas vobis auctor rei venio ; 

 facilis est ad beatam vitam via : iuite modo bonis auspiciis, ipsisque diis 

 bene juvantibus. Mullo difficilius est, facere ista, quse facitis:quid enim 

 otiosius quiete animi , quid ira laboriosius? Quid dementia remissius, 

 quid crudelitate negotiosius? Vacat pudicilia, libido occupatissima est; 

 i) omnium denique virtutum tutela facilior est: vitia magno coluntur" (2). 

 Ita quidem in philosophia addiscenda, philosephisque audiendis versari 

 debemus, ut cupiditas discendi, qua flagremus, dirigatur ac moderetur, 

 ne sibi ipsa molesta sit. Neque enim universa avide sunt invadenda , et 

 fructus, turn hie, turn illic, carpendi ; sed per partes tanlum ad totum 

 perveniri potest : onus , quod suscipimus , viribus nostris non sit superius : 

 quamobrem, non quantum volumus, sed quantum mens nostra capit, 

 imbibendum; neque idcirco desperemus : quo plus enim recipit animus, 

 hoc magis sese quasi extendit. Qui ad philosophum venit , quotidie, si 

 yeht, aliquid boni sccum ferre potest: nam, quemadmodum ambulantes 

 in sole, subinde colorantur . ita quoque ex philosophorutn sermonibus 



(O Vid. Ep. 9 4. i-54. Cf. Meiners. o. I. p. 160-266. 



(2) De Ira, II. i3. 3. ibid. in. 6. de Const. Sap. I. 2. Ep. So. 9. Ep. 64. $ 5. 



