(52) 



erantpotestate, concedebatur ; itaut, tesle Paulo (1] et Marciano (2) , bo- 

 norum, quorum administrationem haberent, pignus recte constituerent , 

 sihujuscemodi facultatem essentconsecuti, quae igitur tota adimi, augeri, 

 minuique poterat. 



Sed mox patria potestas armorum gratia admodum circumscripta 

 est, auctore, ut facile suspicatur, imperatore Marte: Julium Ccesarem 

 intelligo; quippe qui militum fautor, lestante Ulpiano (3), primus iis 

 testandi de bonis, per militiam sagatam adquisitis, concessit facultatem; 

 qua? cum esset temporalis , postea Augustus, Titus, Domitianus , 

 Nerva , Trajanus et ^drianus earn in perpetuum valituram voluere (4)- 

 Ut ergo filii familias in hoe nostro castrensi peculio vice patrum familias 

 habiti (5), omni jure patribus adempto, suo arbitrio ejusmodi bona ad- 

 ministrare, alienare, atque adeo oppignerare potueriat. 



Quod jus postmodum non eo remansit, sed potius ad peculium quasi 

 castrense, id est, ad ilia bona, quae filio familias ex aliquo munere pu- 

 blico , sive per ejus occasionem , sive per imperantis liberalitatem per- 

 venere , extensum videmus (6). 



Si vero de tempero illius extensionis quaesieris , dubium esse apud 

 scriptores, invenies. Nos suspicamur, earn invaluisse jam ante tempora, 

 qua? vidit Ulpianus , quippe qui bane rem commemorat (7). Non tamen, 

 diffitear, plurimos existimasse, jus illud a Constantino demum civitate 

 esse donatum, Ulpianique fragmentum a Triboniano interpolatum (8). 

 Sed an borum sententia satis firmo stet fundamento , nee equidem scio : 

 nam non modo gravissimi viri Tribonianum absolvunt (9) ; sed prseterea 



CO L. 18 dig. lib. XIII. tit. 7. 



(2) L. 19 dig. lib. XIII. tit. 7. 



(3) L. i dig. lib. XXIX. tit. i. 



(4) Loco laudato, ubi Ulpianus hujus rei tradit historiam. 



(5) L. -j. dig. lib. XXIV. tit. 6. 



(6) 6. Inst. lib. II. tit. 11. 



(7) L. 8. 16. lib. XXXVII. tit. 6. 



(8) Ess. a Puffendorf , obscrv. jur. univ., tome IV. obs. i53. Franc. Balduin. Justi- 

 nianus", lib. III. pag. 297. 



(9) Vinnius coram. ad i. inst. per quas pers. cuique acq. i. Chris URau. hist, de pe- 

 culiis. 8. pag. 27. Heiueccius Antiq. jur. rom. lib. II. tit. 9. 2 N a. 



