(85) 



pro datnno, si culpa sua deteriorem fecerit habitationem inquilinus. 

 Verum cessare pignus in boim subconductoris, cui gratuita habitatio a 

 conductorc concessa est. 



I '.\ ( -i | >i i hos in serie juriscoiisultorttm , quorum fragraenta de pignoris 

 jure locatoris agunt, G. Cervidius Scoevola, Marci ^4ntonini consi- 

 liarius, quiZ. 13. Dig. lib. XX. tit. 1 , dicit de conventional! locatoris in 

 iiivectis et i I hi I is pignore, ad majorem forsan securitatem locatori consti- 

 l ii i in n, quum probatu facilius esset pactum expressutn, quam taciturn. 

 Nee mirum, quuin forte illis temporibus vaga adhuc esset et indetermi- 

 nata jurisconsultorum senteutia circa jus, moribus iutroduclum. 



Contractum pigneralitiura supponit quoque Gaius (1) Marco cooevus, 

 ut eo evidentius expoiiere posset, hypotbecae initium, non ex tempore 

 initi contractus, sed ab eo, quo illatae sunt res conductoris, aestiman- 

 dum, potioremque ilium esse, cui res aliqua conductoris post pactum, 

 sed antequam invecta sint bona, hypothecae obligata sit. 



Scasvola, qui Papinianum prseceptorem babuit, responsum exhibet 

 L. 53. Dig. loc. cond.f qua statuit, si manceps seu publici fundi conductor 

 colono cuidam ejus partem sublocaverit, eum, qui pro eo fidejussor exti- 

 terit, non reipublicae teneri, sed fructus in eadem pignoris causa manere. 



Tandem Ulpiani quoque et Pauli, quibus Alexander praefectorum 

 praetorio provincias demandaverat, pura ex libris, quos ad edictum scrip- 

 serunt, fragmenta extant ad hanc materiam. Pauli illud inprimis memo- 

 ratu dignum duco, quo, si fundi pars sublocata sit, domino in iis quo- 

 que fructibus, qua; subconductor perceperit, pignus addicitur. 



Nunc attingimus imperatoria placita. Nam et hoc fere tempore, nempe 

 circa annum 224 a ^ -Alexandra Severo datum est rescriptum , fama 

 clarnm , de cujus interpretatione jurisconsulti maxime difierunt (2) : certi 

 juris est, inquit, ea quae voluntate dominorum, coloni in fundum con- 

 ductum induxerint, pignoris jure dominis praediorum teneri. Quando 

 autem domus locatur , non est necessaria in rebus inductis vel illatis 



CO L. ii dig., lib. XX. tit. 4. 



(a) la diversag seutcntias abeunt WestphaJ pfandrecht, loa. N IM. pag. i85. Hube- 

 iu, comm. ad dig. hoc til. 9. Noodt, de pactis, cap. 2. oper. torn. I. pag. 46a. Vinaiua 

 ad 5 8 inat. de actiouibtu. Weber del Lehre von der naturl. verbiudlithkeit, i3. pag. 45. 





