(113) 



Ulpianus non modo mulieri concedendum esse hocce securitatis reme- 

 dium putat, sed quoque, si sponsa dedit dotem, inquit, et nuptiis 

 renuntiatum est , tametsi ipsa dotem condicit, tamen aequum est, 

 hanc ad privilegium admitti, licet nullum matrimonium contractual 

 sit (1). Idem teslatur Hermogenianus (2), cujus verba hie in medium 

 proferre mihi liceat, namque originem hujus juris, ni fallar, docere viden- 

 tur: si sponsa dotem dederit, inquit, nee nupserit, vel minor duode- 

 cim annis , ut uxor habeatur exemplo dotis > condictioni, favoris ra- 

 tione , privilegium, quod inter personates actiones vertitur , tribui 

 placuit. Jus illud in jurisconsultorum auctoritate suam originem 

 habere, sermo , quo utitur jurisconsultus, nempe id placuisse forle 

 docet (3). Ulpianus hoc confirmare videtur. Elenim non dicit, id lege 

 aliqua introductum esse, sed id aequum esse. Quare merito suspiceris, 

 id receplum esse ob auctoritatem jurisconsullorum , quibus id aequum 

 visum erat (4)- 



Perire privilegium dotis, si dos post divortium'in stipulationem dedu- 

 catur, Paulus auctor est. Neque enim, inquit, deteriorem causam 

 nostram facimus actionem exercentes , sed meliorem f ut solet did in 

 his actionibus, quae tempore vel morte finire possunt. Itaque uxor 

 causae dotis melius prospicere videbatur , si ejus restitutionem sibi stipu- 

 laretur, liret. ex stipulat.ii agens, privilegio uti baud posset, quam si, ne- 

 glecta stipulatione , rei uxoriae actionem instituerit, ac privilegio uteretur. 



Jam denique moneamus necesse est, mulieres, dotes suas saspe peri- 

 clitari videntes, sibi aliis remediis cavere voluisse. Moris enim fuit, ut 

 in dotis securitatem sibi a marito conventionalem hypothecarn dari cu- 

 rarent, cujus exempla in legibus exstant. Quandoque etiam, fidejus- 

 soribus datis, contentas erant, quod tamen Gratianus } f^alentinianus et 

 Theodosius anno 381 interdixere (5). 



(i) L. 17, i. dig., lib. XLII. tit. 6. 

 CO L. 74 dig., lib. XXIII. tit. 3. 



(3) Finistres comm. in Hermogeniani juris epit. lib. 812. 



(4) Gliick, Erluuterung der Pandekt. , TO!. 19. pag. g5. 



(5) L. i cod., lib. V. tit. 20, qua; constitutio postea nempe anno 3gi a Thodosio primo 

 confirmata eat c. i. Cod. Theod., lib. 3. tit. i5, sic etiam a Jusliuiano confirmatur L. a. cod., 

 lib. V. tit. ao. i5 



