(117 ) 



plures negamus, alias nullum hisloriae momentum praebere arbitramur, 

 eas praeterire hie dtiximus, eo magis, quod in posteriore parte de iis 

 denuo sumus disputaturi, 



CAP. IV. 



L ,>"i' 



DE ORIGINE PRIVILEGIORUM IN UNIVERSUM. 



Quemadniodum jam antea retulimus , antiquissima setate , non nisi 

 tradita re debitoris , pignoris jus competere poterat : itaque merito 

 licebit existimare, creditores pignoratitios turn ad pignora concursui in- 

 ferenda obligates non fuisse , imo potius ab iis neutiquam recessisse , 

 donee debilum omuino esset solutum. Multo minus illis temporibus 

 leges Romanse privilegia constituerant. Etenim in Romana republica , 

 quae aequalitate nitebatur , quam odiosum fuisset vel verbum privi- 

 legii , quo de lege communi exempli , unus ad meliorem , alter ad 

 pejorem conditfonem redigeretur? Nee quis objiciat, ita apud Romanes 

 non fuisse, qui habuerunt patricios et plebeios, aliosque hujusmodi or- 

 dines et populi divisiones. Haec enim pertinent ad jus publicuin , sed neu- 

 tiquam ad jus civile, quod aequalitati Romanae maximum erat presidium. 

 Delude quantopere ingenio Romano adversarentur populi illa3 divisiones 

 privilegiatse , ex eo luculenter apparel, quod tandem patriciatus vestigia 

 deleta fuerint, et omnes Quirites adaequati. Imo hoc ingenium inde ab 

 initio in leges transierat, ut profecto jam decemvirali lege nobis occurral 

 constilutio satis superque docens, tam fuisse sanclam Romanis aequalita- 

 tem, quam odiosa privilegia, quippe, quse prohibentur verbis: privile- 

 gia ne irroganlo ! 



Ilaec nou modo privilegiis nascituris obstabant, sed quoque nolio, quam 

 de iis habebant Romani. Ut vox ipsa jam aliquatenus indicat, privilegium 

 Romanis erat privata lex ; imo si quid concedendum fuisset , cum leges 

 nonnisi in comitiis ferebantur, id quoque ita fuisset conferendum, quod 

 a ui cm quuin non modicam pareret diflicultatem , privilegia quoque im- 

 pediebat. 



