(175) 



De hac constitutione tnultum inter scriptures scio disputatum. Nos 

 quidem censemiis , quamvis aliis aliud est visuni, secundum illatn con- 

 slitutionem creditores dominium amittere, quod vi legis commissoria; de- 

 tineut, nullatenus vero piguoris jus. 



Lex commissoria pignorum in omnibus casibus rescindenda est , sive 

 in exordio coiitractus celebrata fuerit, sive etiam postea. Neque audiendi 

 sunt, qui existimant, validam esse legem commissoriam, post conlractum 

 celebratain. Enimvero leges (1), ad quas provocanl, nil slatuere, nisi, 

 quod creditor euiere a debitore pignus possit, diligentior earum docet 

 interpretatio (2). Quoniodo deinde ilia interpretatio cum legis ingenio 

 quadraret, quae sane debitoribus adversus saevum creditorem tuendis 

 tendebat, quum, si lex commissoria, post contractual celebrala , valida 

 fuisset , debitores solvendo impares stio detrimento quam saepissime in- 

 ducti fuissent ad legern commissoriam ineundam ? 



Jam dispiciamus num sub nomine legis commissoriae dicendum sit 

 venire earn conditionem contractui adjectam, qua cavetur, utrem pigne- 

 ratam, debitore justo tempore non solvente, pro justo pretio emptam sit 

 I ml >i l urns creditor? 



Et quidem exislimat Ifeber, hanc paclionem legi commissori<e omnino 

 aequiparandam, ininimeque ratam esse (3). Alii, nempe Pf^arnJcoenig (4), 

 Gl'ucJc (5) et Erxleben (6), contra arbitrantur bujusmodi pactum non 

 esse legem commissoriam, adeoque inter licita referrendum. Hosutsequar 

 viros Minima suadet ratio, nempe: quod paclio, de qua contendimus , 

 in ul I uni difierat a lege commissoria, nam est mera venditio, sub con- 

 dilione facta. Deinde nee legis ingeniutn bane fieri vetat : nullum enim 

 est periculum caplionis debitoris, nee ulla timeri potest creditoris aspe- 

 ritas , cum secundum nostram pactionem creditor jure dominii pignus 

 pro exili pretio babere nequeat, sed tanturn pro justo, et quidem, quod 



CO L. i3 cod., lib. VIII. tit. 14. L. 34. dig. lib. XIII. lit. 7. 

 (i) WarnkcBiiig , comm., vol. I. pag. 5ai. nola 5. 



(3) Weber, Versuchen iiber das Civil-Recht , pag. 565. 



(4) Warnkrenig, comm., vol. I. pag. 5ai. 



(5) Gliick, Erlauteriiug der I'andvklen , vol. i4. pag. 97. 



(6) Erxlelen, principia de jure pignorum, n6. 



