( 244 ) 



continua, alia intermissa. Continua est, quando divisores continue ponuntur; interraissa 

 quando unus arcus, vel duo, vel plures intermittuntur positis divisoribus, quoquo ordine 

 dividendi ponantur. Ut autetn quod dicitur clariiis liquescat snb exemplo ostendatur continua , 

 deinde intermissa. 



> Ponantur igitur divisores hii : VI in singulari arcu, VI quoque in deceno , unitas in 

 C. Rgula autem superponendarum differentiarum haec est : Inferiori divisori superponetur 

 intgra differentia , scilicet senario superponetur quaternarius; niedio vero superponetur^dif- 

 ferentia minus uno intgra, scilicet senario ternarins, et quotiens plures medios posueris, 

 quotquot fuerint , seraper differentias minus uno intgras eis superpones : major vero divisor 

 nulla gaudet differentia. His ita positis, ponantur dividenda , scilicet VIII in C; VII in 

 milleno. Hoc facto, natura divLsionis exigit ut major divisor qui est unitas , sumat mediam 

 partem de dividenda summa, scilicet de VII, et unitas quae remanebit, sumpta medietate VII, 

 scilicet sumptis tribus , ibidem maneat , et sumpta pars, scilicet III, in inferiori parte deceni 

 arcus ponatur, juxta regulam quam dicam : Compositus divisor cum differentia terciatus , 

 partem sumptam a dividende ut denominacionem terciabit, si ipsa pars inde sumitur ut a 

 digito; si inde sumitur ut ab articulo , quartabit; et nedeincepsde talibus denominacionibus 

 ponendis dubites , scito quod , sicut terciatus terciat , similiter secundatus secundat , quartatus 

 quartat, et sic de ceteris, semper parte que ut ab articulo sumitur uno arcu inferiorata. 



>' Ut autem quotam partem dividendi major divisor capere debeat intelligas , scias quod si 

 unitas fuerit major divisor, sumit dimidium ; si binarius , sumit terciam partem; si ternarius, 

 quartam ; si quaternarius, quintam, et ita crescente quantitate denominacionis divisons, quan- 

 titas sumptae partis semper minuitur. Unde autem hoc contingit quod, si est uriitas , sumit di- 

 midiam partem , si binarius , terciam partem et sic de ceteris ; et quur in simplici divisione 

 cum differentia tota major summa dividenda ad denominacionem capiatur, posterius dicemus. 

 Sed prius predictam divisionem exequamur. Positis igitur supradictis snmmis dicamus. Quota 

 est medietas septenarii ? III et remanet I. Hoc dicto , ponatur illa medietas , scilicet III, in in- 

 feriori parte X arcus, relicta dividenda unitate in milleno , et tune restt ut per illam partem , 

 scilicet per ternarium differentias divisorum multiplicemus sic : ter IIII, XII; et secundum re- 

 gulam multiplicationis deceni arcus, ponifur binarius in deceno , unitas in centeno, et postea 

 dicimus : tertres, IX. Hoc quoque posito in centeno arcu, secundum regulam, eccehabemus 

 binarium in deceno, novenarium et octonarium et unitatem in centeno, et unitatem in milleno. 

 Modo restt ut remoto novenario et manente octonario, unitas transferatur in millenum. Et 

 tune iterum quseritur : quota medietas binarii ? unitas ; et ea unitate posita super priorem par- 

 tem, scilicet super ternarium , et alia unitate reraota a milleno arcu, per imitatem super ter- 

 narium positam multiplica differentias divisorum. Hoc facto et positis excrescentibussummis, 

 secundum regulam multiplicationis , ecce habet IIII et II in X , et VIII et III in C. Purgatis 

 igitur arcubus, remanet VI in deceno, unitas in centeno et unitas, in milleno. Modo quia me- 

 dietas unitatis per integros non ))otest sumi , nec aliquis digitus per unitatem notatur, restt ut 

 medietatem X sumamus ; et nota quoties poteris sumere ut de digito partem sumendam , nun- 

 quam smes ut de articulo ; si vero ut de digito non poteris , sume de articulo : quare sumen- 

 dam partem continentem inferius per illum numerum notatum inveneris , quotocumque arcu 

 distet a divisore. Et sumpta pars de articulo semper uno arcu a sumpta parte a digito in- 

 feriorabitur, secundum regulam supradictam. Dicamus igitur : quota est medietas denarii? V; 

 posito itaque quinario secundum regulam, in arcu singulari, multiplica differentias divisorum 



