(66) 



amplexi sunt, rejectis eatenus Legislatorura Romanorum sancitis, qui f'also 

 putabant, talia pacta esse turpia, et ideo reprobanda (1). 



114- Quod attinet ad conditiones moribus impossibiles , rursus qufedam 

 adhibendse sunt distinctiones , ut effectus earum inquirantur. Imprimis vero 

 quod paragraplio prascedenti de commissione et omissione facti jure irn- 

 possibilis dictum est, ob eamdem rationem valet etiam de conditione 

 committendi vel ornittendi factum moribus et officiis impossibile. 



115. Si commissio facti legibus virtutis reprobati, qua conditio Sus- 

 pensiva, pacto adjiciatur, nihil actum est: puta, quando tibi centum 

 promitto, si inexorandus fueris in egenos, nulla obligatio mihi incum- 

 bit. Fingamus enim me, actione tua turpi perpetrata , cogi posse ad 

 praestationem faciendam, absurdum quid inde exsurgeret ; sana scilicet 

 ratio ex una parte , lege juris nimirum , mihi obligationem imponeret 

 actionem turpem remunerandi, ex allera parte, praecepto virtutis, mihi 

 istius modi remunerationem prohiberet; et tamen recta ratio nihil simul 

 et prohibet et imperat (2). 



116. Quod si denique abstinentia facti bonis moribus repugnantis, 

 qua conditio resolutoria, pacto insit, valet pactum stricto Jure Naturali. 

 Ex. gr. Do tibi haec prsedia , qnse restituas, nisi lupanarium omnium 

 flagitiis paratum habeas. Tali pacto idem ratiocinium apph'cari non po- 

 test, quod mox supra deduximus. Licet enim virtutis praecepta tibi 

 imperent, ut a facto isto turpi abstineas, leges tamen juris tibi contra- 

 rium non jubent, sed mero tuo arbitrio relinquunt, utrum tale quid 

 agere vehs, nee ne; quod si itaque flagitiose vivas, turpissime quidem, 

 non vero injuste agis, cum tali actione jura nullius violes, adeoque con- 

 ditione adimpleta, praedia servabis. Si contra domum Hbidini destinatam 

 non habeas, jus omne tuum cessat, neque de injuria queri potes; vita 

 enim honesta omnibus oblatis commodis pretiosior habenda est. 



Non sine sontica tamen causa legibus civilibus Romanis pariter atque 

 nostratibus aliud sancitum fuit. Reip. enim quam plurimum interest , 



(i) Conf. art. 1173 Cod. civ. L. 7. 5. G. de pact. Potbier des obi. part. 2. cap. 3. art. i. 2. 

 (a) L. 16. ff. de condit. mat, Art. 1172 Cod. civ. 



