138 C O M M E N T A T I O 



et varia sunt pro sententiarum , quas fovent , di- 

 versitate , id egisse, ut levissima', atque adep sae- 

 pius nulla" de causa, bella, cum externa, turn in- 

 terna , exsisterent , eaque quam atrocissime gere- 

 rentur ! 



Quodsi ad Orientem oculos convertas, ubivis 

 omni sud vi viget despotismus, omnem ingeriii 

 cultum opprimens , variaque vitia, luxuriam, cru- 

 delitatem , oppressionera alens (i) ; qua" pestiferd 

 imperil forma" populi aliquamdiu quidem , ne in 

 seditiones erumpant, continentur et servili red- 

 nentur metu : sed tandem aliquando , ubi libertatis , 

 homini insitae , vox loquitur 5 libertatem vindicare 

 student, et, despotismo quam crudelissime agere 

 edocti, ferarum instar, suinma imis miscentes, in 

 quemcunque sibi noxium suspicantur , saeviunt. 

 Uti haec imperii forma efficiebat, ut homines pa- 

 triae viscera dilacerarent ; ita qui in alios populos 

 tales saevirent, uberius explanare non opus est (2). 

 Apud Graecos et Romanos licet Aristocratia , 

 Democratia, Ochlocratia , vel XXX tyrannortini 

 imperium vigeret , tamen , ut ipsa rei ratio , ita 

 historia docuit, quot turbae et hie fuerint! Quum 

 nescirent unum Deum omnium esse patrem , omnes- 

 que esse aequales , nobiliores plebem oppressam vole- 

 bant, 



(0 Van Kampen,!. 1. pag. 36 99. Van Oordt Diss, 

 laud. p.;g. 86. ibique scriptores laudd. 



(a) Vid. Muntinghe, Gesthicd. der Memchh. Tom. IJI. 

 pag. 103. et annot ad h. p. 



