T H E O L G I C A. 117 



illustraturi moral! institutione homines, sibi propo- 

 suerunt hosce,non adeo quales sint, verum quales csse 

 debeant,et his hominibus , quales tantum sibi fin- 

 gum, sua dederuntpraecepta(i). Nonnulli autem , 

 has ideas re ipsa demonstraturi , pacem aeternam con- 

 stitui posse confirmarunt , et varias vias , quaead earn 

 ducant, adhunc usque diem frustra monstrarunt , de 

 quibus jam supra egimtis. Quidquid est : inter doo 

 tos et jurisperitos meliores sententias de nostra 

 re adesse satis patet. Quae autem non minus 

 inter principes conspicuae sunt. Rarissime re- 

 ligione moventur adarma;tunc demum , quumejus 

 confitendae libertatem defendcndam putent. Haud 

 amplius vindicta ac odium eos , uti e. g. Germa- 

 norum duces , ad bellandum exstimulant. Uti tern- 

 pore Romanorum , uti seculo quinto et sexto de do- 

 minio ac opibus , sic nunquam deinceps , neque 

 Americd detecta , neque Francis , N a p ol e o n- 

 te Duce , bellantibus , dimicatum est; et hi populi, 

 Hispani ac Franci , eorumque principes clariori 

 Euangelii luce destituti crant ; populi vero eorum- 

 que principes , qui puriorem religionem non detes- 

 tantur,suis finibus opibusque contend, eas non in- 

 justa ratione dilatare et augere jam coeperunt dis- 

 cere (2). Multo minus hodierno , quam antiquo aevo , 



vi- 



(i) Cf. Tzchirner, . d. K. p. 147. 



CO Cff. Robertson,?. I. 1921. II. i? 18, ft?, 040, 

 Is el in, I. p. 213. H. p. 112. ec Man ting he, 1. J.11I. p, 

 92 94. ac nnn. ad h. 1. 



