52 C O M M E N T A T I O 



Principi Christiana licet bellum gerere. 



Quum nulla societas sine principe, siveuno ,sive 

 pluribus , consistere queat , et historia doceat , ubi 

 principatus absit, nee aptam rempublicam, nee vi- 

 tara securam esse posse, homines ab antiquissi- 

 mis inde temporibus , ubi societates civiles iniere , 

 alios duces seqm et obedientiam iis praestare par 

 esse viderunt. 



Ipse Deus non tantum legibus, quas naturae 

 imposuit, ex qtiibus alii animi corporisque viribus 

 praevalent , alii ad obediendum nati videntur, 

 verum etiam religionis Christianae doctrind , sin- 

 cera Divinae voluntatis. interprete , principatum 

 civilem sapientissime probavit (i). C l Tim. II. 



i-3- 



CO Sumimus hie Christiano homini licere magistratus gerc- 

 re , quod Mennonitae antiquiores , aliique ,negantes , principi bel- 

 lurn gerere ilUcitum esse dixerunt. Hinc Grotius libro 

 laud, ante probavit , ex Ethices Chr. doctrina licere magi- 

 stratus gerere , quam civi Christiano bellum gerere evinceret. 

 Cerhardus / Locis Theologicis, Tom. XIII. p. 260. sqq. 

 ubivis , et denronstrando , et refutando magistratus inune- 

 re fungi , adeoque principf bellum gerere lirere , simul pro- 

 bivit. Kotum est, tit hoci obiter dicamus, has Mennoni- 

 tnrum opiniones exinde ortas esse, quod loca, IVJatth. XX. 

 25. coll. Luc. XX[I. 2426. Marc. IX. 36. 37. 42. Matth. 

 XIII. 10. perverse intelligerent. Utinam attendissent , aequa- 

 Jitatem doctrind Christiana non talem edoceri, ut inferiores se 

 contra superiores efferant , quod omnem in rebus humanis or- 

 dinem suhvertere , ipsa rei ratio et tristis docuit experientu, 

 sedut hi ad illos descendant! Non docetur, infimus sit ut fum- 



mus 



