42 C. BEVING RESPONSIO 



Gentes aegre distrahuntur a religionibus , quibus per saecula consueverunt , 

 superstitione praeslringitur acies mentis ita ut veritatem perspicere non possint , 

 et si possent , non vellent. Romani tamen cum diversissimas ubique terrarum 

 invenirent religiones , tandem et ausi sunt ad suam oculos devertere et de ea 

 liberius cogitare. 



Nee non Graecae literae in animos novas invexerunt doctrinas , per eas nova 

 aflulsit lux ; actum autein est de religione fidei et imaginations simulac earn 

 homines ad certas rationes legesque exigere conantur. 



Hisce causis prsecipue factum , ut Romani a veteribus religionis vinculis 

 sensim exsolverentur. 



Cujus ad consilia sua opportunitas rei non latuit viros superbos, qui 1. ante 

 Christum saeculo imperium suum ruinis libertatis superstruere studebant. Pers- 

 pexerunt Romanes consilia sua exsecraturos , et inceptis omni virium inten- 

 sione restituros , quamdiu religio , quae rempublicam auxerat , consecraverat , iu 

 animis inviolata reposita esset. Caesar Rubiconem exercitu non transiisset , Ro- 

 mamque armis occupasset , si avitae religion! fides sua adhuc fuisset. 



Itaque qui imperium adfectabant, suam de religione sententiam in senatu et 

 coram populo jactare, plebem edocere. Contra veteris reipublicae propugna- 

 lores religiones defendere , exercere , omnique vi plebem a novis retinere 

 doctrinis. Dixeris a religione reipublicaa pendere salutem. 



Olim cum Seuatus quid de Catilinas sociis fieri placeret consulereret , Caesar eos 

 supplicio exemturus dicere non timuit : in luctu atque miseriis mortem aerum- 

 narum requiem , non cruciatum esse ; earn cuncta mortalia mala dissolvere , 

 ultra neque curae neque gaudio locum esse. Quam non pralermisit senten- 

 tiam Cato pro reipublicae salute ferox : Bene et composite C. Caesar paulo ante 

 in hoc ordine de vita et morte disseruit; falsa, credo, existumans, quae de 

 inferis memorantur : diverse itinere malos a bonis loca tetra , inculta , fbeda 

 atque formidolosa habere. Omnino supplicium de conjuratis sumendum 

 censuit. 



Sed audiamus et auctores , opinionum publicarum interpretes ; qui etsi invi- 

 diam detestanles de religione sententiam saepius in publicum non profiteantur , 

 tamen color quidam in scriptis spiral , ex quo earn dignoscere possis. 



Lucilius jam ille antiques Deos oeque ac homines ridere non dubitavit : 



