4 PROOEMIUM. 



justo more procedat oratio , nee hinc et illinc disceptando vagetur } id autem 

 officium maxime mihi incumbit , qui ad praestantissimam simul et gravissimam 

 ethicae scienlias quaestionem ab amplissimis viris propositam respondere aggressus 

 sum. 



Mira praeterea ac prorsus stupenda principiorum ethices hue usque tradi- 

 torum diversitas , ingens ac pene immensa variorum svstematum copia , nee 

 minus miranda eorum inter se discrepantia , qui in historica principiorum doc- 

 trinae morum expositione versati sunt , magnum denique , ut in tenera aetate , 

 errandi periculum , hsec , inquam , omnia me ad praevium hunc laborem inci- 

 tabant. 



Re igitur perlentata , vidi multas esse tanti dissensus causas , ad unam tamen 

 praecipuam revocari posse , nimirum plerosque morum praeceptores turn veteres 

 turn recentiores non satis accuratam ac defmitam principii ac scientiae notionem 

 habuisse. 



Magnus hie est plerisque labor ut opiniones stias atque placita ex scientiae 

 ratione stabilire coneiitur , et pro principle elhices regulam introducant , cujus 

 causarum et usus syslema rationem reddat , quamque magno demonstrationum 

 apparatu instruere soleant , singuli tamen in singulos gravissimam inferunt litem , 

 quo factum est ut mulli principia dari omuino negarent , nee paucis tanti dissensus 

 pertaesis , principia tamen omnino rejicere non ausis , humilem atque insulsam 

 eclecticorum viam praeprimis sequi placeret. Primum itaque mihi summa ope 

 nitendum esse visum est , ut rectam de scientise principio notionem animo 

 efformarem teneremque , inde de rectis aut pravis veterum ac recentiorum in 

 principii notione explananda studiis disquisitionem instituere placuit. ( Qua de 

 re clar. Rudelbach : in opere cui titulus : de ethices principiis hue usque 

 vulgo traditis disquisitio historico-philosophica quae sjstematum ethicorum 

 secundum causas primas amplioris criseos introduclionem continet. 9, 

 Scilissima protulit ). 



Universim igitur aestimanti veteres minus recte principii naturam cognovisse 

 credibile est. 



Spinoza primus scientiae principium ad verum suum sensum revocasse videtur: 

 docuit ideam scientiae adaequatam , seu objeclivam omnino ante methodum 

 dari oportere , veram methodum ab ilia pendere , neque ea cognita ullo praster 



