iegem factum esset, illud neque nullum declarabat, neque etiam poenam sta- 

 tuebat. Denique lex minus quam perfecta dicebatnr qua? vetabat aliquid , et 

 poenam quoque staluebat , si contra Iegem esset factum , nee tamen illud nullum 

 declarabat. Legis perfectas exemplum estin lege Fusia, Ganinia et M\ia Sentia } 

 minus quam perfectas in lege Fusia testamentaria , <vid. IJlp.fr. T. i, . 2 } im- 

 perfectae vero in hac ipsa lege Cincia , teste eodem Ulp. I. , . i, verbis itnper 

 fecta lex est , veluti Cincia , quae supra cerium modum donare prohibet , 

 exceptis quibusdam cognatis , et si plus donatum sit non rescendit uti recte 

 liunc locum restituisse Cujacium , egregie omnino passim probant fragmenta 

 Vaticana (i). Vidimus enim superior! paragraphs neque stipulationem contra 

 Iegem Cinciam ipso jure invalidam fuisse , quippe ex qua actio competebat 

 quae dari , nee structo jure civili poterat } si actus esset ipso jure nullus } neque 

 etiam poena multatum eum , qui contra Iegem stipulatus erat , sed perpetua 

 tantum exceptione legis Cinciaj talem , exclusum stipulatorem qui ultra modum 

 petebat (2). Quod vero repeti posset condictione indebiti id quod ultro solutum 

 erat , ab eo , qui contra Iegem Cinciam , obligatus erat , non indicat negotium 

 ipso jure fuisse nullum. Non enim condicebatur , tamquam plane, tarn jure civili 

 quam jure natural!, indebitum , sed tanquam indebitum jure naturali , licet 

 civiliter deberetur (3) et solutum ab eo , qui perpetua exceptione tutus erat. 

 Neque haec poena quoque dici potest , quum condicto indebiti sit actio mere 

 rei persecutoria. Nee perfecta lex magis dici potest propterea , quod si res donata 

 non solenni more ad doiiatarium esse translata , veluti si fundus Halicus tra- 

 ditus esset donator rem illam ante usucapionem impletam jure usque domini 

 vindicare posset. Ipsa enim admissa usucapio probat , donationem tamen bane 

 non plane esse nullam , ad usucapionem , enim requiritur , ut ex justa causa 

 quis possideat , quae causa nulla nedum justa adesset , si ipsa donatio esset 



(1) Imperfectam hanc fuisse Iegem ob landalum TJlpiani locum facile convenit inter inler- 

 pretes : de vero verborum sensu disputant: oplime autem Schultiog , ad 1. 1., n 7. Minus recte 

 cl. Savigny, 1. 1., p. 24, conf. praec. . 



(2) Fr. Vat., p. 5g, in. 



(3) Fr., 1. 1. 



