uxoris scmcl transigitur , sic unuin accipiuut maritum, quo modo 

 mm m corpus, unatnque vitam, ne tanquum maritmu scd tan- 

 quam mutrimonium ainciiL 1 ' (6). 



In Anglia Hcnricus V1I1 plurima divortia et fortasse repudia 

 confecit , nee uuquam tamen libidinem explore potuit, quum reg- 

 uiini dissidiis et varia doctrina turbabatur. Hodie saniores \iri 

 divertendi libertatcm ibidem coercere vcllcut , jam plurimi cona- 

 tus adhibeut ; seepe oratores omni facundia utuutur , ut malum 

 evellant. Et tanta nos exempla ignorare , aut potius oblivisci au- 

 demus ; aliorum experientiam abjicimus , et nostram a Tiginti inde 

 minis spernimus. Si publicae itaque res hodie sint stabiliendae , 

 familias ante alias conservari, id est viriuiibus fulciri oportet. 



Magnopere errant qui arbitrantur , leges que mores quodam- 

 modo ordiuani, ipsorum dcfcctui cousentire aut saltern defeclum 

 participare. Apud iiovum populum saepissime mores legem supe- 

 rant ; quum artcs vero et scientiae omniumque rerum humanarum 

 institutio provexerunt , legislator mores sustinebit, nee non ali- 

 quando emendabit ; sin minus , vitia legibus quasi sancita , in per- 

 petuum remanent , imo magis et magis adaugent ; sed frenos opponi 

 et juvat et nccessc est, ne libido tandem in immensum crescat. 



Solon Atheniensibus inter alia multa , divortium concedens , 

 non optlmas leges imposuit , sed quas facilius observassent ; co- 

 dex ejus periit ; Lycurgus forsitau nimis contraria secutus est prin- 

 cipia , etiamvcro opus diutissime exstitit ! 



Ilaque nunquam leges cupidini favere , atque virluti obstare po- 

 terunt : ipsi codicis nostri civilis auctores , qui divertendi liber- 

 tatem concesserunt , laudatam veritatem proclamav^re ; Les bon- 

 nes mceurs , inquit Portalis , peuvent supplcer les bonnes lots ; elles 

 sont Ic veritable ciment de Vedifice social; tout ce qui les offense , 

 offense la nature et les lois ; si on pouvait les blesser par des con- 

 ventions , bientot Vhonnetet6 publique ne serait plus qu'un vain nom , 



(6) Tacitus, de moribus Germanonim ; cujus hxc vcrba in initio commen- 

 t:itionis jam exscripsimus. 



