(45) 



Ex eodem erralico vita- genere explicanda est ingans ilia 

 tas , quatn in liberos halm it paler apud Romauos. Faniiliae enim 

 princeps minus dulcissimo inutui amoris vinculo tenetur , sed 

 magis in suos dominant!! libidine ducitur. Ou.r quidem in Ro- 

 manis tani vebemeus 1'nit, ut Romulus domesticam slirpium liber- 

 tatem uullo niodo minucrc ausus sit: eoque non nisi sensim 

 scnsimquc perveuerint subsequentes legislatores. Jus autem illud 

 patriae pote&talis, quod patri tantum competcbat , apud Roma- 

 QOS plane singulare fuit, et ab omnibus nliis gentibus diversum. 

 Operae prctium erit, paucis illud explicate (9). HZEC potestas 

 tribus Hindis acquirebatur , justis iicrupe nuptiis , legitimatione et 

 adoptions i ex quibus tamen legitimatio sub imperatoribus demum 

 obtinuisse videtur (10). Pater Yero initio nullis , nisi quas sibi 

 ipse praescripserat , legibus obstriclus, liberos suo jure tamquam 

 servos aliasve res traclare poterat : et quibus vitam dederat , hos 

 sibi oinnia debere existimahat , cum e contrario liberis nullum 

 jus in pat re in competeret. lufantem euini aut tollere , aut , si vel- 

 Ict , exponere poterat (i). Deque ilia illimitata Romani patris po- 

 tcstatc ubcrius disseiit Dionysius Halicarnassensis (11), eamque 

 legibus Xll labularum non sublatam esse expresse docet Cicero (12), 

 sed potius coniirmatam : uli uon dcsunt exempla , quae probant 

 hanc legem adbuc viguisse posteriuribus (emporibus (i5). EfTectus 

 autem patriee potestatis apud Romanos maximi Cuere , nam pater, 

 i loco in (ilium Labebat jus vitae et necis , a ex lege Romuli 

 Labcbat jus iiliuin ter vendendi ( in quo major patris potestas fuit 

 in filium , quam domini iu servum : servus enim semel venditus, 

 eta domino manumissus , sui jutiserat) baec tamen vendendi li 

 cenlia aliquatenus restricta fuit lege Numae (14) , 3 quidquid li- 



(9) De illo jure \id. D. Halic. H. 26. (10) Cf. Nitsch 11. 1. 2. sect. 2. 79. 

 (11) II. 27. (12) Pro domo c. 29. cf. A. Gellius V. 19 et alii. (10) Cic. 

 De Jin. 1. 7. V. Max. V. 8. 5. Livatepit. I.1V. Sallusi. . C. c. c. 3g. V. Max. 

 V. 8. 2. Dio Cass. XXXVII. p. 46. (i4) D. llalic. 11. 27. 



(/>) Quamdiii viguorit inter Romanos hie barharus mos locuples testis est Se- 

 neca (Controv. V. 55); debiles et monstrosos liberos, si editi csscnt, mergcbant 

 (Id. de ird I. i5 cum iis. cf. Liv. XX VII. 67. 



