( 4 



Augustus vim adliibere conatus est, sed milites civibus superati, 

 nee tinquam leges execution! mandatae. 



Annis viginti elapsis, lata est lex Julia; paulo post obvenit lex 

 Papia Poppaea, quae anteriores complectebatur dispositiones de 

 matriruonio ; a consulibus ejusdem anni noraen obtinuit, et in 

 comitiis populi romani anni 762 urb. couditse (62) sancita repe- 

 ritur ; seepe simpliciter vocabatur lex propter innuroeras in di- 

 versa jura dispositiones , et varias de jure civili decisiones , quae 

 exinde in posterum ortse sunt (63) : a jurisperitis noraen legiun. 

 Papinianarum accepit. 



Ipsarum 34' capitis secunda dispositio divortii solemnitates aut 

 formulas stabilivit ; id saltern autumarunt commentatores ; caput 

 legis Julise de adulterio, quod formulas ordinabat, inter leges 

 Julianseas scriptum fuisse putaut (64) ; solemnitates autem e legg. 

 XII. labb. introductee, desuetudine abrogates erant; solus conju- 

 gum consensus efficiebat dissolutionem (65); sicque seepius divor- 

 tia instituebantur, quoniam facilius celari poterant (66); qu4 

 ratione pedetentim poenas in cselibes eluserunt simul et legum 

 jussa nuptias, et primo rupto conjugio, novas ineundi nuptias. 

 Turn legibus Pap. prsescriptum ut prgesentibus septem, puberibus 

 romanis, testibus atque cum liberto , qui repudii libellum adfe- 

 rebat , fieret divortium (67); alias adhtic adhibendas fuisse so- 

 lemnitates apparet ex 1. unica ff. unde vir et uxor. 



Nuptiarum contractus confringendus; tabulas quoque fregerat, ait 

 poeta (68); ac in acta publica referendum divortium (69); certa a 

 conjugibus pronuncianda formula, nempe : tuas res tibi habeto $ 

 vel , tuas res tibi agito (inspiciantur idcirco 1. 2, i ff. de Div. 

 et Repud. et 1. 9 ff. eod.) Ante Augusti ditionem unus vel alter 

 conjugum prenam subibat. Quum dissolutio conjugii ob adulte- 



(62) Heineccius acl leg. Pap. Popp. lib. i, cap. 5, 5. 

 65") Gravina, de legibus, cap. 56. 



64) Justus Lipsius in 3 lib. ann. Taciti. Gotliofredus , in 20 caput leg. Pap. 



65) Trekell. ad firiss, de adulteriis. 



66) Suetonius, in Auguslum^ cap. 54. (67) Juvenalis, sat. 6. 

 68) Jwenalis , sat. 9. (69) Suetonius in Caligulam, cap. 36 in fine. 



