18 ADR. CATH. HOLTIUS 



ducebatur : doceri invitos. Hoc igitur ma jo- 

 res nostri ut libertati contrarium aversaban- 

 tur , ac nescio an ab hac libertate audiendi , 

 sequcndique qua suum quemque fert inge- 

 nitun , splendor et gloria academiarum in Ba- 

 tavia magna ex parte ducenda sint. Sine li- 

 bertate enim quo tandem modo poterit ille 

 divinus quasi impetus existere, ille lv$ov<riz<r~ 

 pie, qui solus magnarum rerum parens et 

 procreator habendus est? Cum autem lec- 

 tiones essent publicae, ad quas quisque ire 

 et venire poterat", non poterat ipsa institutio 

 scholastica esse. Scholasticam dico, qua me- 

 moria magis copiose instruitur, quam intel- 

 lectus acuitur , aut studium excitatur. Hinc 

 in Statutis Lcidensibus disputatio quidem 

 nominatur , et recitatio, responsio autem et 

 quaestiunculae non nominantur. Hae saeculo 

 post demum praescriptae sunt, post quam 

 privatae scbolae jam inoleverant, et, dete- 

 riori saeculo, tanquam inclinantium studio- 

 rum sustentatio. Responsiones enim illae, 

 scu lectionurn repetitiones , inter discipulum 

 et magistrum , utiles esse possunt, et pro 

 tcmporis conditione necessariae, quandoque 

 etiam in academiisj a natura tauien acade- 



