DER GEMEENTEN. 53 



Dit schepengcregt bestond gewoonlijk uit twaalf leden en 

 eenen voorzitter (balliu f major, maire), welke de dertiende of 

 ook wel een der twaalf was, en door den vorst uit een door 

 burgers gemaakt drietal gekozen werd. 



Het hooge strafregt echter werd door eenen dienaar van den 

 vorst (prceposltus, prdvdt, caslellanus of ook wel milieus ge- 

 heten) uitgeoefend, hoewel in sommige steden, gelijk Arras, 

 ook dexe regtspleging aan de schepenen was vergund ge- 

 worden('). 



Het stedelijk bestuur werd in handen gesteld van gezworenen 

 of keurmannen (jurati, choremanni), welke ook leden der 

 gemeente waren ('). 



Verder werden bij de charters de betrekkingen der burgers 

 onderling, gelijk ook ten opzigte van vreemden, beter geregeld 

 en vastgesteld. 



Indien een burger door iemand van buiten beleedigd was, 

 trokken alle stedelingen gemeenschappelijk zich zijne zaak aan, 



cipii'itt personam pauperii vel dicitis, nobilis vel ignobilis , proximi vel extranet. 

 (Spicihgiutn d'Achery , torn. Ill , pag. 553.) 



In lift charter van S'-Omer vinden wij bepaald : Rectumque judicium erga unum- 

 guemque hominem et erga me ipswn eis fieri conccdam. (Mineus. Opp. Diplom. , 

 torn. IV, pag. 193.) 



(') Zie charter van graaf Robert van Vlaanderen , bij d'Acbery , Spicileg. anted. , 

 torn. Ill , pag. 574. 



(') Dat aan deze keurmannen bet stadsbestuur heeft toegekomen , wordt door bet 

 charter van de kleine stad Arques, digt bij S'-Omer gelegen, bewezen. In hetzelre 

 wordt gezegd : Scabini judicent de his, qua pertinent ad scabinatum, choremunin 

 de pace tractent , de utilitate communitatis villa, et de forufactorum emendationc. 

 (D'Achery, I. 1. , torn. HI , pag. 607 en 608.) 



