(8) 



scientia ipsarum legum formation! prsesideat , si in ipsa juris constitu- 

 tione tantopere dominetur, quis dubitet eamdem agnoscere tamquam 

 Jidelissimam interpretationis comitem et adrainistram ? Haec sincera seta- 

 turn omnium testis aperit fontes, unde leges emanarunt; indicat cir- 

 cumstantias, quibus originem debuere ; in abditissimos consuetudinum 

 recessus penetrat, et excusso saeculorum velo, sepultam profunda anno- 

 rum iiocte veritatem eruit , atque avulsam quasi ex temporis faucibus 

 praedam ab interitu et oblrvione potenter vindicat. 



Hanc viam inrvere summi veteres Jurisconsult!, qui atiream Jurispru- 

 dentise aetatem exornarunt. Hasc sunt praeclara meditamenta , quibus prae- 

 luserunt insigni illi famas , quam , per coaevos eis decretam , aequa poste- 

 rilas incorrupto suo suft'ragio consecravit. Romana enim juventus, legum 

 studio dicata, decurso artium liberalium stadio, non crudam, non per- 

 functoriam juris interprelandi scientiae operam navabat, sed primum 

 perlustratis gnaviter bistoricis , sedulo auditis philosopbis , sic tandem , 

 rite initiata , in Jurisprudent sacrarium penetrabat , et tanta ariinii 

 contentione interiores ejusdem recessus scrutabatur, ut, post accurate 

 perceptas ipsius artis regulas, sese praaterea formandam daret uni ex 

 egregiis illms a3vi Jurisconsultis , qui mereri honores, quam iis fungi 

 preeferens , pulcberrimam sui muneris partem arbitrabatur , perficiendo 

 juridicam adolescentium institutionem , serere arbores alteri saeculo pro- 

 futuras. Ab electi liujus viae ducis moderamine erections illi indolis 

 juvenes per plures annos numquam discedebant , htmc sectabantur , 

 bunc auscultabant ; et sive in aedium vestibulo sedens responsa daret 

 consulentibus , sive in forum prodiens magistratibus coiisilio, clientibus 

 voce adesset, semper ejus lateri baerebant assidui comites: in ejus verba 

 et exempla, tamquam in extersum aliquod speculum, continuo intue- 

 bantur , acuentes ita sibi polientesque idonea interpretationis arma , 

 quibus deinde , in forensi conflictu , ipsi aliquando non degeneres nee 

 inglorii uterentur. Inde effloruit base nobilis eminentium Jurisconsulto- 

 rum seges, quibus Trajani saeculum non immerito gloriatur. Eodem 

 postea consilio praestantissimi adolescentes Romani, Papirius , Celsus , 

 Pomponius Atticus et ipse Cicero certatim ad illustrem Scsevolam. con- 



