(10) 



sitivis dijudicandis et explicandis prudenter adhibere, atque oinnia ad 

 seterna gequi et boni principia revocare possit. 



Efficacissimum tandem rectae interpretationis subsidium mutuabitur 

 Jurisconsultus ex diligeritiori Juris Roman! meditatione , quippe quo 

 innitur , tamquam optimo fundamento , omnis ferme legislatio recentior : 

 hanc enim novellam et adhuc in cunis vagientem, quum patrio pastu 

 vix sustentata et barbarica illuvie inquinata jaceret, excepit ulnis Romana 

 Themis fovitque cibo salubriore. Nee susceptam semel desiit veneranda 

 educatrix erudire ad aequitatem, faustamque indolem instruere prae- 

 ceptis et exemplis. Hanc praeclaram legum recentiorum adjutricem si 

 quis sustulerit , eadem opera interpretationi potentiores nervos succidet ; 

 eamque, subductis melioribus alimentis, ad glandes et horridi saeculi 

 rude pabulum propulsabit. 



Non desunt tamen, qui leviori illo ingenio, quo saeculum nostrum 

 mirifice abundat, affluentes Juri Romano bellum indicunt, illudque avito 

 regno spoliare conantur. Quid istae, aiunt, peregrinae argutiae tibi pro- 

 ficient? Conjice te in usum forensem, jam volitabis per ora omnium; 

 de te in foro, de te in judicum subselliis, de te in politioribus circulis 

 certabunt homines ; clientium turba fores tuas obsidebit , aureo imbre 

 pluente intus. 



Hunc deplorandum adeo errorem propagavit superba ignorantiae pro- 

 pugnatrix, pigritia; nee profecto incallide id ab inertia jam inde anti- 

 quitus excogitatum est , ut iis artibus , quas desudando assequi nollet , 

 pretium suum et utilitatem detrahere conaretur. Ut enim supino et 

 somniculoso judici , incognita causa , condemnare facilius est , quam 

 singula rei momenta pensitare; ita aspernari temere, quae discere nolis, 

 quam eadem studio complecti , est operae profecto levioris. 



Huic causae accessit inexplebilis ilia habendi cupiditas, quae plurimo- 

 rum animos veluti pestilenti quodam sidere afflavit. Inde fit, ut plures 

 eo levius armati, quo velocius procurrere gestiunt, posthabita veri Ju- 

 risconsulti scientia , statim praxi sese mancipent ; parum memores , quod 

 si armorum supellex gradientes remoretur et retardet , pugnantibus e 

 converse salutem, honores et victoriam largiatur. Hanc perversam plu- 



