( '5) 



gravitate, quam persecutionum crudelitate deducendos esse. Undo haud 

 difliculter, opinor, ratio intelligatur, cur Viglius, quum Caesar edicta 

 contra liaeresin et hsereticos quovis modo per vim publicari jusserit , 

 illi jussni non quidem plane obstiterit, sed ista , quantum in se esset , 

 mitigari voluerit (15). 



Jam ,u linn, licet Carolus V in religione Romano-Catholica integre 

 conservanda severior fuerit, tamen instituta et jura Belgarum inaximo 

 in bonore babuit , atque sub ipsius dominatu duo praecipui reipublicae 

 saluberrimi nervi, agricultura et mercatura , in Belgio floruerunt (16). 

 Sed quum postea abdicata Imperil dignitate, reliquam senectulis partem 

 private otio transigere constituisset , regnumque Philippo filio tradidisset; 

 tune omnia omnino in deterius vergere coeperunt. Iste enim princeps 

 juvenis, ad mores Hispanorum formatus, et praeterea superstitione mi- 

 nim in modum obcsecatus, ideoque ad quaevis scelera paratus, nihil suae 

 voluntati resistere posse jactanter arbitrabatur (17). Inflatus ista inani 

 superbia, ante omnia leges et instituta Belgarum evertere sibi propo- 

 suit, ut sic deinde uiagis impune tyrannidem exercere posset. Prscterea 

 advenis magis favere , quam sorori suae fidere coepit , et inter ceteros 

 Granvellae, homini ambitioso, callido et perGdia pleno maximum bono- 

 rem habuit. Qui, quum a rege in Belgium minister missus esset, sensim 

 paulatimque reliquis magistratibus potenlia adeo antecellere coepit, ut 

 ipsam Margaretbam , gubernatricem regiam . veluti gubernaret , certe omnia 

 ad suam voluntatem dirigeret. Flinc per quatuor deinceps annos inter istum 

 Cardinalem Granvellam et reliquos magistratus gravissima dissidia sensim 

 exorta sunt. Viglius regi ex animo addictus , et publicam utilitatem supra 

 omnia ponens , probe sciebat oiunes dissensiones inter magistratus et 

 populum , vel solos adeo magistratus, semper Reipublicae detrimento esse, 

 omui ratione studebat, ut diversas partes, quantum posset, conciliaret. 

 Atque tandem , quum se frustra laborare , nee quidquam proficere vide- 

 ret, et islec perpetuac rixae ipsius animum ad tranquillitalem et pacem 

 propensura quotidie lacerarent , munus suum deponere statuit. At vero 

 Philippus, haud ignorans , quanta fide et probitate Viglius, regnante 

 patre Carolo, suas partes egisset , et quanta huic ofilcia praestitisset , 



