( '6) 



omnium notitiam perferri debere , et simul provinciarum praefectis 

 mandandum esse, ut curent, ne quid detrimenti respublica, contra 

 voluntatem regis f capiat" Quibus dictis, quum reliqui consiliarii ta- 

 cerent , senex Viglius , Si rex moram nostram , inquit, iniquo 

 animo feret, uti principem ^rausiacum vercri video , ego omnem 

 regis iram in me unum recipere , et ultra caput meum isti periculo 

 objicere paratus sum. 3 ' (18). 



Quid majus , quid gloriosius in Viglii laudem excogitari dicique po- 

 test! Hoc uno omnis ejus vitae integritas et animi constantia eminue- 

 runt. Luculento exemplo ostendit, se neque laboribus neque periculis 

 deterreri, quum de patriae salute agatur. Adde hue, quod illo tempore 

 nou rnodo annis , verum morbo etiam premebatur . atque intelliges , 

 ipsum animum fortem in debili corpore gestantem adeo naturam ipsam 

 veluti superasse, ut patriae prodesset, et civium saluti contra supersti- 

 tiosam ssevitiam regis ejusque Inquisitorurn consuleret. 



Sed vel sic taraen Margaretha , spreta Viglii sententia , ut Philippe 

 gratificaretur , seque ab ira et odio fratris liberam servaret , omnibus 

 Provinciarum praefectis mandavit , ut regiae voluntati obedirent, et in 

 hffireticos non modo debita vi grassarentur , verum etiam Concilii Tri- 

 dentini edicta ad unum omnia rata habenda esse populo indicarent. 



Viglius suae consilii lenitatis nullam rationem haberi dolens , futu- 

 rasque patriae calamilates probe perspiciens , crebris epistolis petebat, 

 ut a munere suo diutius exercendo liberaretur, et honestam missionem 

 acciperet , prae se ferens , sese jam senio confectum provinciam sibi man- 

 datam non amplius ita administrare posse , ut , nisi aliis , certe sibi 

 ipsi placeret et satisfaceret. Haec publice agebat: sed privatim amicis 

 intimos animi sui sensus aperiebat (19), dicens, se non tarn parvi esse 

 animi, ut pro republica quaevis pericula subire recusaret, sed se a?gre 

 f'erre , quod videret , ejusmodi consilia capi , quae , secundum suam 

 sententiam , patriam non ad veterem prosperitatem reductura , sed in 

 summam calamitatem delrusura essent. 



Quam multis interea offensionibus et injuriis nonnullorum aulicorum 

 bonus senex expositus fuerit , vix credibile est. Invidi omnia , quae 



