) 



uen- eene groote meuwigheydwilt byfetten. Het gediftilleert 

 de a ' ' ter van ^ e blemen gebruykt men als een ftomachicum , ( i ) 

 < a ) Hertfter- Cardiacum ( 2 ) ende Cepbalicum. ( 3 ) 



, Hooft&r- ^ e vru g nt: , om haer aengenaem fuer, is het alderbefte Anti- 

 middel. fcorbuticum , dit is bekent aen de Bewintbebbers der Ooflindi- 

 fche Schepen , de welke ordre geven foo dra defe fiekte onder 

 het Scheepsvolk graffeert , him aen het Eyland iS.** Helena 

 kaep goede hope ofte eenigh ander Eyland , waer defe vrughten 

 abundant zyn , te ontfchepen , ende de felve voor haer princi- 

 paelfte voetftel te lacten gebruyken , ende op korten tyd fiet 

 men meeft altyd het Scheepvolk volkomen gefont ; het felve 

 heeft onlangs getoont den Admirael Anfon>\_a~\ Jaques F Ere- 

 mite \_b~] en veele andere Zeevaerders. 



Ik hebbe verfchyde maelen door veel en langdurigh gebruyk 

 van defe vrugten ende ook Citroenen het Scorbut radicael ge- 

 nefen , waer toe te vergeefs alle andere Antlfcorbiitlca gebruyk? 

 wacren , den geleerden De Haan zeght dat wy de Antlfcorbutka 

 met geheele handvollen ende de Qranje-Appeh tot thien daeghs 

 behoorden te geven [ c ] om daer het waer effeft van te fien. 

 4 ) Rom. Wat effedt defe fuere fappen in beete en putrule ( 4 ) koors- 

 s ' Loo sf ou - f en 5 befonder in kinderpocxkens en alle Alcahftente ( 5 ) hu- 

 6 ) Redenge- meuren , uytwerken , is te feer aen alle Rationale [6] Medicyns 

 bekent, om hier voordcrs over te fchryven. 



Over eenige jaeren is in //o//fo%/geweeft fekeren perfoon,figh 

 eenen Perfiaen noemende, den welken zigh vanteerde de Epi- 

 tyfi e t^ te ^ onnen genefen, hy kreegh grooten toeloop en genaf- 

 er waerelyk veele : eyndelyk de Dochter van fekeren ryken 

 Jode genefen hebbende , wird zoo rykelyk beloont dat hy het 

 gehyni ( beflaende alleenelyk in het poedervan Qranje-blaede- 

 ren tot een a twee dragma daegs te gebruyken) gecommuni- 

 ceeit heeft : men hecft dit middel daer naer feer dikwils , maer 

 met f">o goedcn uytval niet , als alfwanneer den Perfiaen het ad- 

 miniftreerde , gegeven : ofte hy lets aghter gehouden heeft , 

 ofte de foort van Oranje-blaederen onderfcheyden heeft, ofte 



( a ) Pay age au tour du tnonds. 



( b ) Die getuygt alle zyn fcheepfVolk door defe vrught vaa het Scor 

 but genefen te zyn. 

 ( c ) Ratio medendi torn, n. p. I. 



,( 

 ttkt 



