Verum supervacaneae froent regulae , nisi vi dominante cui resist! nequit , ca- 

 veretur , ne perfringantur : haec autem vis inest unius pluriumve constitute auc- 

 toritati, addita potestate omnium civium viribus atque robore utendi ut leges 

 observentur. 



Ex his legibus simul collatis gignitur jus publicum interius cujusvis gentis, quod 

 utique ad vitas societatis finem tendere debet , nempe ad hominum pacem atque 

 felicitatem. 



Quod negotia externa attinet , civilis communitas aequiparanda est singulis 

 civibus seorsim sumptis ; enim vero si jura ad earn pertineant , obligationibus 

 quoque erga alias societates obstringitur : inde jus publicum externum , idque vel 

 primigenium, id est, ex naturalibus principiis ortum, vel secundarium, scilicet 

 foederibus constitutum. 



Levem imperfectamque juris scientiae adumbrationem modo tradidi , scientiae 

 inquam, siquidem jurisprudentia et principiis, et demonstrationibus necnon con- 

 sequentiis illustretur. 



Sed qua via juris disciplinae eruditus atque consultus quis fieri poterit? Et 

 hominum naturam et societatis principia, et historioe documenta perscrutetur. 

 Inspectis juris fundamentis , attentisque veris regulis , legem ipsam a doctorum , 

 licet maximi pretii eximiaeque auctoritatis virorum , contrariis hypothesibus atque 

 opinionibus facili modo dignoscimus. Sed ex alia parte historia docet a sejun- 

 gendis rerum causis , abstractisque judiciis cavendum esse ; populorumque utili- 

 tates et oportunitates juxta aetates et locos discrepare probat. Historiae periti , 

 duplex periculum fugimus, iiimium nempe in res novas aviditatem, nimiam ad 

 vetera instituta pertinaciam. 



Gaeterum si me respiciam , profiteri baud cunctor multum difficultatis mihi 

 obviam fore non solum in perdiscenda sed etiam in docenda juris disciplina. 



Deinceps aequitatem veritatemque indagaturus ero, non mihi tantum sed et 

 adolescentibus eruditionem sitientibus tantoque ardore studiis vacantibus , ut eos 

 fallere seu in errorem ducere dedecus quinimo nefas habendum. Quis autem 

 mihi praesidio atque columini erit in ancipitibus, periculosisque conatibus? Vos, 

 quaeso atque obtestor , omutissimi professores , quibus adjungi pro maxima vo- 



