( 102 ) 



tempore monies Italiae sylvarum coronam nondum amiserant $ igitur aquae etiam 

 et rivi , certis terminis content! , ad agriculturam adhibebantur ita , ut facili opera 

 malo adferri medicina potuisset. Hodie vero haec utriusque conditio, destructis 

 montium sylvis , non amplius adest ; atque haec quoque vera et unica causa haberi 

 potest malorum , quibus haec Italiae pars quotannis rivorum inundatlonibus et 

 exhalationibus paludum funestis miserrime adficitur. Monies ipsi , sylvis nudati , 

 jam ex longo tempore appulsui vario frigoris , soils et pluviarum expositi sunt 5 

 quorum ha; primum terram vegetabilem diluebant atque secum abslulerunt} 

 mox solidiores quoque montium partes rodebant. Saxa disjecta scopulosque 

 gelu perruptos aquarum vis secum aufert , et in planitiem ad agri cultum des 

 tinatam conjicit, sive , iis depositis , rivorum cursum obstruit, et hoc modo 

 paludes fcedissimas procreat. Nihilo tamen secius leges exslant duae ex medio 

 aevo repetitas , quae , civitatum principes , licet malo non mederentur , causam 

 tamen malorum intellexisse et effectus perniciosos persentivisse , testantur. Lex 

 prima , auctoritate reipublicas Genuensis , sseculo decimo-septimo lata , eos , qui 

 monies possiderent , arbores planlare , jussil. Alleram lulerunl Mediolani prin- 

 cipes , qua capilali poena cavebanl, ne quis arbores in monlibus casderet. Aquae 

 ex Alpibus scaturientes Italiam non minus et ob eandem fere causam infeslanl, 

 quam eae , quas Apenninus mons in earn demittit } aique immensa jam soli copia 

 lurbidus Alhesis et Brentesiae fluctus et undae Plavis rapidusque Silus cum 

 Tilavento aquis lurgido agriculluram privaverunl. Sylvae opacae , quae olim monies 

 coronabant , regionem adjacentem adversus venlorum lempeslates muniverunt , 

 qui liodie , nivosa culmina nuda superanles , frigus simul insolitum adducunt , 

 hiemesque praematuras , diuturnas et graves redduut. Atque ex duobus inde 

 saeculis observatum est, aeris temperaturam ita mutari, ut pluribus plantis cultis, 

 magnis commodis , quae adferunt , insignibus ( quo pertinet praesertim Oliva ) 

 iioxia sit. 



Missis veteribus , transeamus ad recentiores populos , eosque primo loco J^enetios 

 recenseamus , qui omnium primi sylvas materiarias ( magnis arboribus compositas ) 

 coluerunt et secundum cerlas quasdam regulas caedebant. Venetian igitur , saeculo 

 decimo-quinto , quo tempore ad summum potentias et divitiarum fastigium per- 



