( 1 54 ) 



Quis non Herodolum , patrem historiae recordatur, qui magnatn vitae partem 

 in percurrendis variis regionibus transegit , et sponte ex peregrinatore historicus 

 factus est. Quern latet idem egisse Polybium , qui nisi Italiam fuisset delatus , 

 et in alias multas excurrisset regiones, baud facile tarn vere de rebus historicis 

 judicare , nee vero parens evadere histories pragmatics potuisset. 



Si e recentioribus historicis exemplum quaeritur, mecum consideretis Gibbonum , 

 qui ex Anglia in Italiam profectus , montem Capitolinum conscendit , indeque 

 Romam adspiciens, ac desertos qui circumjacent agros , secumque reputans , turn 

 pristinam civitatis auctoritatem , potentiam , gloriam , virtute et fortitudine partam , 

 turn praesentem ejus miseriam , subito se excitari et quasi inspirari sensit , ad hujus 

 e summo fastigio in summam humilitatem casus et causas et opportunitates ex- 

 plorandas. Huic inspirationi debemus egregium illud praestantissimi historici de 

 lapsu imperii Romani opus. 



Miramini forsan , auditores , me de peregrinatorum meritis loquentem non 

 proavorum extulisse laudem , qui nullas non terrarurn partes adierunt } remo- 

 tissimis regionibus , sub ulroque polo , ausu plus quam Romano exploratis , no- 

 mina suadederunt, testibus Nova Hollandia, maxima Australiae terra, Spitsberga 

 sub nive septentrionis , promontorio Hoornano in extrema America , multisque 

 aliis regionibus quas Belgae primi appulerunt. Sed tantas material rite explicandas 

 celebrandaeque nee me seutio parem , nee tempus sufiiceret. 



Illud silentio non praetermittendum est, quod itinerum utilitati a nonnullis 

 solet ^>bjici. Sunt enim , auditores , quibus peregrinationum frequentia , de qua 

 egimus , non solum minus utilis , sed noxia, imo vero legibus coercenda videatur. 

 Indoles gentis, aiunt, crebris illis cum exteris communicationibus , si uon 

 corrumpitur certe deteritur ; ipse minuitur patrias amor , qui omni modo alendus 

 est et confirmandus } tolluntur item salutares illi errores , de patrue prae caeteris 

 regionibus praestanlia. Haec vero sunt angustae mentis opiniones , nou ho- 

 minis liberaliter instituti et prudentis. Humanae naturae indita est caritas in na- 

 tale solum , in parentes et amicos , in gentem omnino quacum institutionem , 

 gloriam et fortunam communem habemus. Sed non erroribus est ilia aut igno- 

 r uiiia et slupiditate conservanda. Cum prudentia et judicio conjungendus est 



