( 3ro } 



Ex his dictis patet quantum cavendura sit ne qualibet ratione legislator utatur 

 ad populum certis legibus immutabiliter constringendum. Sit exemplo Lycurgus. 

 Quid enim accidit ? Spartani , licet eorum constitutio ad omnes progressus re- 

 gressusve coliibendos aptissima esset , nihilominus discursu teroporis sensim 

 scnsimque, ut et alii omnes popnli, mutationes passi fuerunt} ita ut tandem 

 legibus regerentur moribus suis uullo modo consentaneis : unde omnia mala quae 

 historia nobis tradit ibi nata fuisse. 



Quod si in democratia rem gerentes opinionem offenderent atque contemnerent, 

 populo , a quo solo potentiam suam acceperunt , semper jus adest hanc ab illis 

 recipiendi. llud revera Roma? locum habuit sub decemviris legibus scribendis. 



Casus denique omnium funestissimus ille est , quum , populo corrupto , inge- 

 niumque , vim suam moralem ac animi robur amittente , solisque voluptatibus 

 suis intento , opinio publica nulla facta est. Ex eo , civitas corruit : quidam cives 

 potestatem supra leges usurpant } democralia dirimitur , ac in demagogiam 

 tyrannidemve mutatur. Sic Athenis videmus Periclem , Cleonem , Alcibiadem 

 multosque alios alternatim ex arbitrio rempublicam in avia ac devia ducentes : 

 jam eloquentia virilissima ac potentissima irrita evadit, Athenasque a Macedone 

 subiguntur. Sic Roma Graccbis , Syllae , Mario , Pompejo , Gassaribusque tra- 

 ditur, et sic porro. 



Asseri potest igitur opinionem democratise principium essentiale ac funda- 

 mentum esse. Etiam quamnam vim illis civitatibus confer! ! Ubinam alibi vir- 

 tulem illam reperimus , quae ex integro populo ens unum , uno sensu ductum , 

 una motum voluntate , efficit ? Videmus -ne alibi populum integrum patriam 

 flammis tradentem , ne ab hostibus pollueretur , alioque patriam liberam quae- 

 situm euntem , ut Phocoeenses ? populura totuin , ne exceptis quidem mulieribus 

 ac pueris , patriae defensioni omnia praestantem , ut Carthaginienses a Scipione 

 obsessi ? populum e maris littore pulsum , urbem potentiorem in insula proxima 

 fundantem , ut Tyrii F civitates nee opibus nee civium numero valentes , de 

 patriae salute contra decemplicem hostium numerum non desperantes , ut 

 Athenae , Sparta atque Plataea ? 



