(4) 



Sicuti apud hos populos , ita et .apud alios postea chirurgiae studium , cum 

 medicina arclissime junctum excolebatur , virorum apud supra memoratos po- 

 pulos celeberrimorum auctoritas ejus magistra, eorura libri illius forites. Sen- 

 sim deinde crescere et postea latissime tractari coepta est medicina , ut jam 

 unius scientiae plures inter se diversae disciplinae separari et propriis uominibus 

 ppellari deberent, neque unius hominis ingenium ac eruditio immensam artern 

 amplecli possent. Ubique Chirurgia seu externa ab internd uti vocatur , Medi- 

 cina dislincla. 



Utraque pari studio diligebatur , par sorori nobilitas iidemque honores } 

 sacculo demum duodecimo chirurgias dignitatem minui ac detrahi cernimus- 

 Idque non mirum ! nam cum soli Ecclesiastici medicinas scientiam pro 

 fiterentur , Concilium turonense iis interdixit quascunque sanguinolentas ia 

 corpore humano operaliones, ea certe ridicula ratione , ecclesiam sanguine 

 abhorrere! ac si, qui ad ipsum hominera conservandum ejus sanguinem effundit, 

 hoc anatbemate excipi non deberel ! 



Post hanc quasi proscriptionem chirurgia neglecta, laicis hominibus inerudi- 

 tissimis tradita, e disciplinarum numero ejecta , ex Universitalibus expulsa , ex 

 ingenua quaestuaria ac mecbanica ars facia est, unde evenit, ut et pro sordida 

 haberetur, et contemta jaceret, quippe quae ab infimis bominibus tantum exer- 

 ceretur. 



Quamvis tamen base bujus disciplinas tristissima fata regnarent, nullo tamen 

 pacto fieri potuit , ut ejus templum ab HIPPOCRATE , CELSO, GALENO, PABLO 

 JEGINETA et ALBUCASI exstructum et exornatum in aelernum a barbaris geniibus 

 clausum teneretur. Viri quidam fuere, summa laude in perpetuum celebrandi, 

 qui deperditam fere scientiam conservarent et abscondite colerent, ut aliquando 

 pristinam dignitatem ac splendorem recuperare posset. JOANNES PITARD boc sibi 

 meritum inler ceteros acquisivit , totius vitas suss curriculum cbirurgicaa artis 

 studio quasi immolaus. Primus bic parisiensibus chirurgis artis regulas tradidit, 

 studium ejus iit singularis disciplinae ordinavit, illosque examinalos in acade 



