52 COMMENTARIUS DE TERTIO STATU 



principes enim ex proventibus suorum domaniorum , teloniis , impo- 

 sitionibus, censibus, talliis hominum suorum censualium proprio- 

 rum, etc., ac communi annuo tribute (jaerscot] , quod moderate ex 

 agris non ex capitibus solvi solebat, reipublicae necessitatibus sub- 

 venire nitebantur. Quum copias militares perpetuas non alerent (ci- 

 vibus bello ingruente hostibus se opponentibus) non tantae , quantae 

 hodiedum, ipsis faciendae erant expensae. Urgente vero reipublicae ne- 

 cessitate adhuc prius, quam generates petitiones aut exactiones fierent, 

 pecuniarum summas mutuo accipere solebant, eas ex proxima exac- 

 tiorie aut tallia (si imponere oporteret) refusuri , aut eorum quotae 

 annumeraturi ', aut alias reddituri. 



Sed dato etiam has petitiones sat frequentes fuisse , et ad hoc pro- 

 ceres convenisse cum oppidorum deputatis , non ex eo audacter con- 

 cludere auderem eos jam in Ordines abiisse, quum ea sola quoad 

 subsidia facultas non videatur sufficiens, ut ex eo capite perfectam 

 Ordinis formam ipsis adjudicemus, si alia patriae negotia non ita con- 

 trectasse reperiantur, ut ea contrectarunt ea tempestate magistratus. 

 Praeludia haec quidem vocari possent ' , non tamen stride actus Or- 



1 Ita ad annum 1356 reperiuntur Lovanienses, Bruxellenses, Antverpienses , Buscoducenses, 

 Thenenses, Nivellenseset Leeuwenses, duci Wenceslao ob bellum Flandricum commodasse 15000 

 scuta antiqua , qui ipsis in pignus concessil : ic Alle dejwveele en schoonheiden (ducissae) die de 

 heere van ffitham onder hande hadde (Swertboeck , p. 122 et 99.) Et anno insequenti 1357 

 promitlit idem Wenceslaus Bruxellenses et Lovanienses , qui ipsi mutuo dederant 800 oude 

 schilde, per haec satisfacturos precariae proximae, quae reipsa an. 1 868 concessa fuit. Eodem 

 modo anno 1808 Herentalienses commodarunt Johanni III 912 Ib. et 5 d., fidei jussoribus con- 

 siiiuiis Florentio Berthout, Gerardo domino de Diest, Henrico de Kuic, et Henrico domino de 

 Duffel. Litterae apud me. 



2 Praeludia, inquam, vocari possent; si enim dicerem, quod nobiles ita interdum cum 

 magistratibus convenientes , sic sibi partim viam paraverint ad alia etiam patriae negotia con- 

 trectanda , a vero fortasse non longe aberrarem. Siquidem post medium saeculi XIV, subsi- 

 diorum petilio generalis (antea rara) continue invaluit , et facile in conventibus pro his indiclis 

 aliae res magis magisque coepere proponi et decidi , quibus quum adessent nobiles, debitus 

 illis honor certo fuerit dclatus , atque adeo alia , quae ante agenda tantum ex civium assensu 

 fueranl promissa , contrectare facile coeperunt. Ut ut sit , hujus praesertim rei decisio ab Aca- 

 demia non quaeritur. Porro petitionemsubsidiorum post medium saeculi XlVcontinuo invaluisse 

 conslat luculenter ex instrumentis ea de re superstitibus. Exstant siquidem tabulae an. 1358, 

 1862, 1868, 1374,1883, 1884, 1885, 1388, 1389, 1394, 1407, 1409 , 1412, 1421 , 1428, 



