Caput secundum. 



Salamandrae terrestiis anatomia et physiologia. 



§.4. 



iTJLateriani oiganicam primariam , quam tclam formativam ^^) merito appellant, quam maxime 

 totius corporis esse abstractam formam, physiologi inter se consentiunt; sed facultatem ejusdem 

 exponunt quoque, ad reproducendum organismum, superiorem evolutionis gradum capessendi. 

 Quaecunque habemus, organismi organa, sunt et vitae vegetabilis et sensorialis; iliam autem sy- 

 stema vaculosum, hanc nervosum quam simplicissime repraesentat. Utrumque autem telae for- 

 mativae sunt evolutiones tantummodo, et haecce tria, totum constituunt et destinant organismum, 

 ejusdem factores sunt. Quae quum ita sint, in his tribus perfacile inteliigas notionis divtnam na- 

 turam, couti-arium nimirum sui ' aeternum, unum idcmquc indcfinitum essc, attamen inaequale, et 

 defmitum, quo majorem nullum fere tempus vidit plulosophum, /Tr^^e/, ^^) notionis conditor immorta- 

 fis, haecce tria ita constituit, ut tela formativa notionis niomento respondeat primo, systema vas- 

 culosum, secimdo, et nervosum tertio consentaneum. Ex his notionis dialecticis, primum de vita 

 Salamandrae terrestris agere vcgetabili debeannis, tunc demum de sensoriali; sed ne limites pra- 

 cticae transeamus anatomiae, in qua ab ossibus est exordiendum, quae ad scnsorialem pertinent, 

 lianc primum tractabimus. 



Scctio priina. 

 De Sa/fffnandrne ferresfris rifa sensoriali. 



Systema ossium. 



§• 5. 



IVurfhninins, Daudin, Latreillc^^) scclctum quidem, sed tam crassuni, rude, falsum, ut JTurf- 

 bainii imprimis, catulo consentaneum existimes, depinxerunt, quodcirca haud supervacancum mihi 



*') Heusinger, Systeiii der Hislologie I, 2. pag. 124. Eisenach 1823. 4to. 

 Riidolphu Gnindrifs der Pliysiologie I. pag. 72. §. 69 — 71. 

 Carim, Goellie ziir Morphologie II, 1. pag. 184 elc. 



Bolh, de aniiiialiuni invertebratoriiin systemate nervoso. Wirceburgi 1825. §. 1 — 10. 4to. 

 Weinrich, de vitae vegetabilis et sensorialis in aninialibiis notione et natura. Wircebiirgi 1817. 

 8vo. pag. 4. 



**) Encyclopaedie der philosophischen Wissenschaften. lleidelberg 1817. 8vo. pag. 78 — 126. §. 109. etc. 

 '^) 1. c. vid. supra. 



