f ?* L 1 B. XVI I. SENSUS INTERNI. 



morte redimitur , quae ad nullas voluptates corporeas ducit ; uti neque 

 ingeniiin erudito homine cupido', neque conftactiain borft viro , neque in 

 R £ g u l o niortem provocatura aadacia , aut in Curtio funeftus fol- 

 tus, ullas poflunt corporeas delicias parare. 



Denique etfi multa pars fun&ionum anima? a corporis morbis patitur, 

 certum eft tamen, perfaepe in fumma debilitate corporis , quae mortem 

 non eminus pnscedat , animam mire vivide ( // ) cogit»re , fentire , & 

 loqui. Eorum omnium multa vidi teftimonia. H.«c ita breviter: facile 

 enim video multis medicis perinde fere fore , cujusnam naturse fit anima , 

 quae fibi lemper ignota fit , dum ejus fun&iones cognitas habeant. Aliqua ex 

 iis addi poflunt , quas nuper monuimus («*). 



§. XI. Facultatcs anima. Cogltatio. 



A cogitatione ( x ) animae eflentiam Cartesius definivit. Alii ne- 

 garunt , perpetim animarn cogitare , etfi plerumque {y ) cogitare faten- 

 tur. Adduxerunt autem deliquia animi , fomnumque profundum , & 

 apoplexias, qualis fex menfium ftatum (z) inertem reliquit, poft quem 

 anima, quafi nihil interim fecum aftum fuifiet , neque intervallum aliquod in- 

 terceffiflet temporis , denique evigilavit : tum cataleptica? feminae exem- 

 plum, quae fermonem per morbi paroxysmum interceptum eodem loco 

 continuabat, quo interceptus fuerat (a ). In fe ipfo Marcluetus, 

 cum 2i.dies in delirio tranfegiflet , & nunc convalefceret , vix 24. ho- 

 rarum morbum fuifle perfuadebatur , reliqua enim veftigia morbus de- 

 ftruxerat (Z>). 



Verum in fomno animam non cogitare vix eft probabile. Plerumque 

 & in homine & in animalibus jactat fe in infomniis , & quoties ea abefle 

 creduntur , poflunt mitiora efle , & leviora , ut veftigium non relinquant. 

 Certe oftendemus , in fomnum nos per delirii crepufcula transire , qui fta- 

 tus non eft inertis animse. Sed neque in deliquiis animi ( c ) feminae 

 funt absque cogitationibus , & a me interrogatae , fe audivifle faepe nar- 

 rarunt , tamquam eminus colloquentes amicos , & firailia fiunt in mori- 



bundis 



(«) Tealiks bom. macb. p. 21S. («* ) p. $j{. 



(*) Capax eft anima cogitandi BoN»ET*p. 74. 



(jr) Sauvagbs pbyjiol. p. 145. 



( * ) Hijioire de l'Acad. 1719. « 



(«) Ibidem ann. 1707. p. 50. • 



(fi ) Obferv. p. 19 j. 



( O Tram.es bom. Macbin. p. u%. 



