374 Ll B. XVI. V I S U S. 



§. XII. Pupilla confiriiiio & rehxatio. 



Antiquiflima res eft , ut neque Achill ino ( d ) > neque S a r -' 

 >io(0 poflit gloria inventi manere. Nam & arabes habent , ut Rha- 

 zes(/), & Avicenna (g ) , &nuperiores a reparatis literis fcri- 

 ptores ( h ) frequentiflime obfervarunt. Etiam Galinus (/j*) a va- 

 lida luce pupillam mutari obfcurius fcripferat. 



Nempe inftabilis pupillae eft diameter. In homine & in animalibns 

 quadrupedibus mihi nptis(z')> inque avibus (k), oviparis ( / ) pupilla» 

 uti lux eft debilior, ita amplior fit, ut major pars oculi nigra fiat, & 

 iris vicilfim nunc anguftior fit. Pifces, quos ego incidi, iridem ad lucis 

 mutationes habuerunt immobilem ( m ) , etfi flammam candelse proxi- 

 mam obtuh. 



Contra , quando lucis fulgor augetur , iris in eadem ratione latior fit ,' 

 & pupilla anguftior j eademque, prima quafi & validiori impreflione lucis eva- 

 nefcente paulo poft aliquantum laxatur(#). Subita enim , & prima lu- 

 cis aftio fortiflima eft , ut etiam in catarafta pupillam claudat(o). 



Is motus facillime confpicitur , quando hominis oculi luci vividae ex- 

 ponuntur , & viciflim manu prsepofita urabra obtenditur. 



Vividior 



(d ) Huic inventum refert R. "WHrTW. vital.met. p. no- 



( e ) Huic tribuit H. Fabricius L. III. c. 6. tum Grisblini in vita p. 2f. 26Y 



ty. & P O R T E R F I E L D T. II. p. 9J. 



(/) In Colliget 1. c. 17. & ad Maufor. L I. c. 8. Sed etiam A&!T*usid phajnomenon vi- 

 detur obfervade , cum modo dilatatam nimis , modo contradtam dicat diut. 1. c. 7. Ad fo- 

 los autem morbos eas varietates retulit. 



(g) Tr. II!. fcn i. c. 6. 1. 

 " ( b ) J. B. Porta de refratl. L. III. c. 6. Schbinkr «erv. opt. L. I. P. 2. c. J. J. B. 

 Montanus. 1'lemp. p. 16. MoLiNBTn diff. anat patbol.X. p. 144.. Stenonius ad 

 Bartholinum Epifi. I. Cent. 4. & de mnfc £^ gland. p. 68. Bourdhlot apud 

 D b n y s confereuc. %. B o r l b de ipfa natur. & of pojir. & privative nature of co/d. p . 14. 

 Drslincourt. Polbni Giorn. de letterat. tom. 27. n. 6. C R A a s» e n p. 59 1. 

 Portbrfirld II. p. 1 1 S • 



( b* ) De ntil. part. L. X. c. ^. 



(i) Mxdo exper. nojir 209. feli , huic accuratiilime, PorterfieldII- p. 205. equo 

 W00LH0cs11p.11. B o o r g b t. a t T. I. p. 74. qui bonitatem ocuii a fenfu acuto lu« 

 cis xftimavit. In corvo Exper. nusir. 207. 



( * ) Ulula Prt 1 t Mem. de PAcad. 1736. 



(/) Rana Petit Mem. de l' Acad. 1717. bufo Roesel n. 99. Non vidi.tamen in rani. 



( m ) In torpedine contrahi R r. o 1 efper. p. 28. 



(m ) Mim. des ftvans etrung. T. 11. p. 596. 



(0 ) Portbrfield T. 11. p. iii. 



