126 



Zoo als uit al het bovenvermelde blijkt, zijn de bijzonderheden 

 omtrent de waarnemingen van Leeuwenhoek alle ontleend aan 

 brieven door hem aan de „ Royal Society" te Londen en aan 

 particulieren geschreven en beslaan dus ook zijne geschriften 

 uit eene verzameling dezer brieven, die allen op verschillende 

 tijden, aanvankelijk ieder afzonderlijk of enkelen te samen, 

 schijnen gedrukt en uitgegeven te zijn, blijkens de pagineering, 

 die in het eerste deel niet doorloopend is, maar voor iederen 

 brief afzonderlijk, en ook door de verschillende titels, waaronder 

 zij bij onderscheidene boekverkoopers te Delft en te Leiden zijn 

 gedrukt en uitgegeven. 



Er bestaan van deze zelfde brieven twee uitgaven, namelijk 

 de Hollandsche en de Latijnsche; beiden in vijf 4° deelen, waar- 

 van het vijfde deel de zoogenaamde „Send brieven" bevat. 



De Hollandsche verzameling, die in mijn bezit is, dateert van 

 1685 — 1718. Daarin zijn de brieven van Leeuwenhoek opgeno- 

 men, deels onder den titel van „ Ontleedingen en Ontdekkingen" 

 enz., deels onder dien van „Ondervindingen en Beschouwingen" 

 enz., deels onder dien van „ Vervolg der brieven", waarvan er 

 zeven zijn. 



Deel I vangt aan met den 28sten brief en loopt tot n°. 52, 

 bevattende de blieven van de jaren 1679 tot 1686, terwijl 

 daarin ook het Eerste Vervolg van n°. 53 tot 60, loopende van 

 April 1687 tot November van dat zelfde jaar gevonden worden. 



Deel II bevat het Tweede tot. Vierde Vervolg van n°. 61 tot 

 n°. 83, loopende van 1688 tot 1694. 



Deel III bevat het Vijfde en Zesde Vervolg van n°. 84 tot n°. 

 107, loopende van 1694 tot 1696. 



Deel IV bevat het Zevende Vervolg van n°. 108 tot n°. 146, 

 loopende van 1697 tot 1702. 



Deel V eindelijk bevat de „ Sendbrieven" vervat in 46 brie- 

 ven, loopende van 1712 tot 1716. Na aftrek dus van de 28 niet 

 uitgegevene zijn er in deze[ verzameling in het geheel 165 blie- 

 ven opgenomen. 



De reden waarom deze brieven eerst met den 28sten aanvan- 

 gen schijnt niet met zekerheid bekend te zijn. De drukker van 

 de brieven, die in het eerste deel voorkomen, zegt aan het be- 



