137 



Later is mij nog door Dr du Rieu bericht, dat door hem in 

 een bundel nog niet op den catalogus gebrachte brieven, gevon- 

 den zijn vier brieven van Leeuwenhoek: 



1°. Een afschrift van een eigenhandigen brief van Leeuwen- 

 hoek, waarvan het oorspronkelijke berust bij den Heer Mazel, Oud- 

 Secretaris-Generaal van Buitenlandsche Zaken te 's Hage „Over 

 de zoogenaamde zaaddiertjes; de aaltjes in den azijn, waarom- 

 trent Leeuwenhoek vermeldt, dat er 8 a 10 in een glazen pijp 

 te zien waren, welk getal, na verloop van 3 maal 24 uren, 

 tot meer dan 80 was vermenigvuldigd, en dat hij zich niet kan be- 

 grijpen hoe deze zonder voortteeling kunnen ontstaan. Dit bracht hij 

 over op de vermenigvuldiging van de diertjes in het regenwater, 

 waarbij het hem eveneens onbegrijpelijk is, hoe zij voortteelen. 

 Hij verdiept zich verder in dezen brief over de vraag, waar het 

 zaad van daan komt, waaruit de diertjes voortkomen, die in het 

 sperma van menschen en dieren gevonden wordt. 



2°. De eigenhandige brief in Halhertsma's dissertatie, pag. 70 

 vermeld als N°. VIII der „Philos. Transact." 



3°. De eigenhandige briet, eveneens in genoemde dissertatie 

 op pag. 69 vermeld, en in het Engelsch vertaald te vinden in 

 de „Philos. Transact." Vol. XXIV, pag. 1614. 



Aan het hoofd van dezen brief teekent Prof. Halbertsma aan. 

 dat deze geschreven is in een tijd, dat Leeuwenhoek boos was 

 en in het Hollandsch althans niets uitgaf. Deze brief handelt 

 over de cochenilje en bevat eene wederlegging van de bewering, 

 dat deze stof ^een diertjes zouden zijn. Hij haalt daarbij aan de 

 verklaring van een ooggetuige, namelijk een oud Spanjaard van 

 Jamaica, en beschrijft de wijze hoe deze op de bladeren en tak- 

 jes van zeker gewas „prikle-pear of Indische vijg, met dikke 

 ronde bladeren en scherpe stekels voorzien, voortplanten, en 

 hoe zij eindelijk door den rook van brandende stoffen gedood 

 en verzameld worden op onder de planten uitgespreide kleeden 

 enz. Deze bijzonderheden zegt Leeuwenhoek ontleend te hebben 

 uit de „ Philos. Transact." van de maanden Maart, April, Mei en 

 Juni 1691, waarvan hij zich eene vertaling had doen maken. 



4°. Twee eigenhandige brieven aan den dichter van verzen op 

 zijn afbeeldsel gemaakt, namelijk H. K. Poot, terwijl het tweede 



