DE ACHTTIENDE EEUW. 



1783 wegens gezondheidsredenen naar het Vaderland terug, 

 op welken tocht hij met zijn vrouw bij een aan boord der ,,Java" 

 (waarop hij als vice-admiraal der retourvloot reisde) uitgebroken 

 Chineezen-oproer om het leven kwam. Het Bataviaasch Genoot- 

 schap verloor in hem veel ; hij was de ziel en stichter ervan ; 

 door zijn krachtig voorbeeld scheen het een groote toekomst 

 tegemoet te gaan. Het bestuur kwam na zijn vertrek in handen 

 van AURIAAN MOENS, Directeur-Generaal van Nederlandsch-Indie, 

 die hem in het voorzitterschap opvolgde. Behalve de moreele 

 leiding, dankte het genootschap aan RADERMACHER nog het bezit 

 van een eigen lokaal, van een belangrijke boekenverzameling 

 en van een groote collectie natuurhistorische en ethnografische 

 voorwerpen. 



Den meesten steun ontving RADERMACHER van de leden 

 VAN HOGENDORP, VAN IPEREN, HOOYMAN, v. D. STEEGE, TITSINGH 

 en YON WURMB. Door hun arbeid konden de eerste deelen 

 der Verhandelingen geregeld verschijnen ; weliswaar begon 

 reeds in 1782, nadat 3 deelen het licht gezien hadden, een 

 vermindering van werkzaamheden merkbaar te worden, maar 

 dit verschijnsel moest grootendeels worden toegeschreven aan 

 den Engelschen oorlog en de daaruit voortkomende moeilijk- 

 heden. Zoo verscheen het vierde deel eerst in 1786, het vijfde 

 in 1790, het zesde in 1792, maar daarna is dan ook de eerste 

 bloeiperiode van het Genootschap geeindigd. 



De belangrijkste verhandelingen met natuurwetenschappelijke 

 onderwerpen in deze deelen zijn van de hand van den secretaris 

 FRED. VON WURMB, aan wien o. a. verschillende ,,Bijdragen tot 

 de Natuurlijke Historic" en een overzicht van ,,De orde der 

 palmboomen" te danken zijn, en van den Spaanschen natuur- 

 onderzoeker NORONHA, die na bestudeering der Flora van Manilla 

 naar Java kwam, aldaar van den G.-G. ALTING en het Genoot- 

 schap veel steun ontving, en dan ook in de Verhandelingen 



79 



