ALGEMEENE NATUURWETENSCHAP NA 1850. 



een groot standaardwerk ') de resultaten bewerkt zijn en waar- 

 over hij zijn mooie ,,Im Australischen Busch" 2 ) schreef. Verder 

 zijn te vermelden de tochten van WHITEHEAD 3 ) door Borneo 

 en de reizen van BEDOT en PICTET door den ganschen Archipel 

 met een belangrijk zoologisch werk 4 ) als resultaat. 



Van groot belang om de uit de resultaten getrokken con- 

 clusies waren de reizen der neven P. en F. SARASIN, die vooral 

 Celebes als onderzoekingsveld kozen en daar van 1893 tot '896, 

 later nog van 1902 tot 1903 vertoefden. Hun standaardwerk is: 

 ,,Materialien zur Naturgeschichte der Insel Celebes" 5 ), in vijf 

 deelen, terwijl ook een mooi reisverhaal van hun hand ver- 

 scheen 6 ). De Duitsche hoogleeraar W. KUKENTHAL bereisde, 

 gesteund door de Senckenbergische Naturforschende Gesellschaft 

 in 1893 en T &94 voornamelijk de Noord-Molukken en bracht 

 hier een groote hoeveelheid wetenschappelijk materiaal bijeen. 

 beschreven in verschillende deelen Abhandlungen van het ge- 

 noemde genootschap 7 ), terwijl een meer populair boek: ,,For- 

 schungsreisen in den Molukken und in Borneo" zijn reisverhaal 

 bevat. ALFRED MAASS, de later zoo bekende Sumatra-reiziger 



1 ) R. SEMON, 1894 1903. Zoologische Forschungen in Australian und dem 

 Malai'ischen Archipel. 5 Bde. (Jena, 1894 1903). 



2 ) R. SEMON, 1896. Im Australischen Busch und an den Kiisten des Korallen- 

 meeres. Reiseerlebnisse und Beobachtungen eines Naturforschers in Australian, 

 Neu-Guinea und den Molukken. (Leipzig, 1896). 



3) J. WHITEHEAD, 1893. Exploration of Mount Kina Balu, North Borneo. 

 (London, 1893). 



) C. PICTET et M. BEDOT, 1893. Compte rendu d'un voyage scientifique 

 dans 1'archipel malais. (Geneve, 1893). 



5) P. und F. SARASIN, 18981905. Materialien zur Naturgeschichte der Insel 

 Celebes. 5 Bde. (Wiesbaden, 18981905). 



6 ) P. und F. SARASIN, 1905. Reisen in Celebes ausgefuhrt in den jahren 

 18931896 und 1902 1903. 2 Bde (Wiesbaden, 1905). 



?) W. KUKENTHAL, 18961903. Ergebnisse einer zoologischen Forschungsreise 

 in den Molukken und in Borneo. (Abhandl. Senckenberg. naturf. Gesellsch. Bd. 

 XXII, (reisverhaal) en XXIII-XXV, 18961903). 



'73 



