DE VOORNAAMSTE GIFTSLANGEN VAN NEDERLANDSCH OOST-INDIË. 



VOORWOORD. 



Reeds sedert vele jaren heb ik studie gemaakt van de slangen van onze O. I. Archipel 

 en wel voornamelijk van die van Java, en het is mij daarbij bijzonder opgevallen, hoe weinig 

 deze dieren, zoowel bij Inlanders als bij Europeanen, bekend zijn. 



Dikwijls hoort men beweren, dat de meeste Inlanders wel degelijk de giftige van de niet 

 giftige weten te onderscheiden, doch dit is absoluut onwaar. Menig voorbeeld is mij bekend, dat 

 zij geheel mistasten, en de meest onschuldige dieren voor zwaar giftig uitmaakten, terwijl ze juist 

 zeer giftige voor onschadelijk hielden. 



Daarom is het doel, beoogd bij het publiceeren van dit werkje, om aan geneesheeren, 

 planters, ambtenaren van B. B., in 't kort aan allen, wier plicht het dikwijls is hulp te verleenen, 

 in geval mensch of dier door een slang gebeten is, een boekje in handen te ^even, door middel 

 waarvan spoedig giftige van onschadelijke slangen kunnen onderscheiden worden. Ik heb daarom 

 gemeend alleen eene beschrijving en slechts weinig biologie van de behandelde slangen te moeten 

 geven. De platen zijn hier de hoofdzaak. Deze zijn, onder mijn toezicht, naar de natuur geteekend 

 door den Mantri-teekenaar bij het „Zoölogisch Museum te Buitenzorg," Rahden Soedirman, die 

 voor zijn keurig werk alle lof verdient. 



De algemeen gebruikte wetenschappelijke termen zijn, voor zoo verre noodzakelijk, be- 

 houden gebleven ; doch daar alle technische en andere moeilijke termen verklaard zijn in de 

 „toelichting" aan het eind van het boekje, mag de tekst beschouwd worden als geheel begrijpelijk, 

 zelfs voor den gewonen lezer. Alle verdere pogingen om het werkje meer te populariseeren, zou 

 uitgeloopen zijn op overtolligheid en zou kortheid en handigheid in het gebruik onmogelijk heb- 

 ben gemaakt. 



Dr. KiEwiET DE Jonge is zoo vriendelijk geweest op zich te nemen, de lokale en alge- 

 meene symptomen bij een beet van een giftslang te behandelen en er een beschrijving van de 

 voorloopige behandeling door leeken en verdere behandeling door geneesheeren aan toe te voe- 

 gen. Zoodoende hoop ik, dat het werkje in een werkelijke behoefte zal voorzien. 



Het is geschreven geheel in den geest van het wel verouderde, doch nog zeer geroemde 

 en veel gebruikte boekje van Joseph Ewart: „Poisonous Snakes of India", bij het verschijnen 

 waarvan door het Britsch-Indische Gouvernement, onmiddellijk voor 1000 exemplaren werd in- 

 geschreven. 



De Inlandsche namen der behandelde Java-slangen zijn, voor zoover mogelijk, vermeld, 

 doch men kan aan die benamingen niet de minste waarde hechten, daar op verschillende plaatsen 

 onder dezelfde benaming veelal geheel andere slangen worden verstaan. 



Bij de beschrijving der slangen is hoofdzakelijk gevolgd de catalogus van Boulenger 1896. 



