305 LIB. VI. SECT. III. SANGUINIS PER ARTERIAS 



multa defiderantur , quorum unicum excitaflfe fufficiat. In ranis inprimis & pif- 

 cibus ea experimenta ftda funt, per quaj conftat, vafa minimaunicum globulum 

 transmittere .• tura ea, exquibus creditum eft oftendi, unicum iftum globulum 

 fuo vafculo minorem effe figuramque mutare , ut tranfire poflit. Haec adeo 

 rana Douglassianas conditiones accurate cxplet , quas ai calorem 

 producendum Cl. vir credit requiri. Sed tamen ea rana , ejusque adfines 

 pilciculi frigent. Neque adeo ab anguftia rainimorum vaforum ejufmodi 

 fridio fequitur , quse calorem generet. Sed etiam vifccra , quEe aerem non 

 contingunt, cute iemper aliquanto magis calent(n). 



Qiiai contra Boerhaavianam, receptamque de caloris genera- 

 fcionefententiam proferuntur , ea demonftrant , neque penitus accurate tamen, 

 aquam calorem non generaturani , fi ioco fanguinis per vafa humana cir- 

 cumflucret. Neque enim ulla catarada friftionem eam generat , qu^e in va- 

 fis noitris numerofiflimis , & minutiflimis locum liabet. Deinde non ideo , 

 fi aqua ex friftione incalefcere non poteft , continuo fcquitur fanguinem in- 

 calefcere non poflTe , neque poteft de alio corpore unquam tiito dici , quod 

 de alio verum eft. Pifcium a quadriipedibus in cordis arteriarum & fan- 

 guinis ad reliquum corpus portione certum difcrimen ab objeclione oblata 

 non evertitur. Calorem animalem non fupra 108 aut 110 gradum a motu 

 fanguinis augeri pofl[e ( ) , dum vita fupcreft , per experimenta produfta 

 evincitur : non tamen ideo oftenditur, a motu calorem non generari. Etiam 

 aqua nullo ab igne fuper 2 1 4 gradum calet , neque ideo verum eft , ab 

 igne aquam non incalefcere. Deinde in eodem fole aer , aqua , argentum 

 vivum diverfos caloris gradus concipiunt, neque adeo eadem caufa diverfos 

 liquores ad eumdem gradum calefacit (p). In febribus calor faepe major videtur , 

 qui non vere major eft, fed magis intolerabilis (p^). Siccus seftus calore 

 cum fudore conjundto femper acrior eft , forte quod eo in ftatu calidifljmus 

 vapor in cute retinetur , papillafque teneras ingrato cum fenfu torret , qui 

 idemvapor in fudore exlialat , inque aquam congeftus , eafdem papillas tempe- 

 rat , quas fqualor , utcunquc natus , folet molefte adficere. In plithificis equidem 

 febris adeft , neque tamen negamus , fanguinem acriorem , particulis fotum 



urino- 



(m) Martine Efays p. 358. 



(0) Qiiaiie dici neqtiit cuni 1512 pulfibus calorem in homine fore aquae ebullieutis 

 Wainewrigth p. 4}. 72. 



(p) MusscHENBROECK fffays p. 48}. Acr calet ad 9^. argentuiu viviim ad 

 iio. aqua ad i^o. 



(p*) iEIlus intolerabilis gradu 100 ciuii caifta coriacea de Habn T. III. p. i44> 



