450 



den door het protoplasnia gevormd , maar kunnen het celsap 

 niet vei'laten , omdat het wandstandig protoplasma daarvoor 

 ondoordringbaar is; naarmate zij zich in grooter hoeveelheid 

 in de cellen bevinden, kunnen deze cellen de plastische stroo- 

 mingsstoffen ook in grootere hoeveelheid oplossen en omge- 

 keerd. Voor de verklaring van de strooming van elke bijzon- 

 dere soort van voedingsstof moet men natuurlijk ook besluiten 

 tot het bestaan van een bijzondere accumulatiestof. — Hoe 

 uiterst gecompliceerd deze hypothese ook wezen moge, toch 

 komt het mij voor dat zij de feiten het beste verklaart en 

 daarom moet worden aangenomen. 



De verdere vraag naar de oorzaken van de ongelijke verdee- 

 ling der accLimuhitiestoffen over de verschillende cellen in een 

 weefsel, laat zicli nog niet beantwoorden, maar het is te voor- 

 zien dat de oplossing daarvan gevonden zal worden in het 

 bestaan van een «inwendige kracht," welke met de wijze 

 waarop en de plaats waar het betrokken orgaan ontstaat en 

 groeit, zal blijken samen te hangen; dit is echter een pro- 

 bleem van liooger orde, waarvan de behandeling met het onder- 

 werp dat ons tluiiis bezig houdt niet direct in verband staat. 



Het besluit waartoe deze verschillende besprekingen voeren 

 is dus dat er werkelijk, zooals de oudere Physiologen dit aan- 

 namen, in de hoogere planten twee verschillende sapstroomin- 

 gen bestaan , die niet als het secundaire gevolg van primaire 

 plaatselijke verschillen in den groei kunnen worden opgevat, 

 maar die op oorspronkelijke verschillen in den bouw der be- 

 trokken organen berusten, en die zelve de oorzaken zijn waar- 

 door bijzondere wasdomsverhoudingen kunnen worden opgewekt. 

 Deze beide stroomingen hebben over het algemeen een aan 

 elkander tegenovergesteld verloop. Veranderingen , welke op 

 een of andere wijze in dit verloop tot stand komen, kunnen 

 ten gevolge hebben dat er een verschil ontstaat in de hoe- 

 veelheid der voedende stoffen die bijvoorbeeld in het onder- en 

 boveneinde van stengels en wortels , of in daarvan afgesneden 

 stukken aanwezig zijn. Men moet aannemen dat dit verschil 

 of veeleer »het ontstaan van dit verschil," onder zekere om- 

 slaiidighoden de aanleiding woi-den kan tut het optreden van 



