kamerlucht doorgroeiend, blijft de oppervlakte dezer wortels 

 langdurig glad, in een vochtige atmospheer daarentegen vormen 

 zij talrijke wortelharen. Gelijk uit deze beschrijving duidelijk 

 is op te maken en uit de Figuren 10 en 11 gemakkelijk is 

 te zien, is de opperhuid dezer wortels een directe voortzetting 

 van de opperhuid van het moederblad, er is dus niet de minste 

 twijfel aan hun zoogenoemd exogenen oorsprong. Voor het ge- 

 slacht C a r d a m i n e geldt volkomen hetzelfde. 



Het is mij gebleken dat de bijwortels, welke zich onder 

 normale omstandigheden in groepjes van drie tot zeven rondom 

 en uit de zijknoppen in de oksels der bladen van Nasturtium 

 o f f i c i n a 1 e , N. a m p h i b i u m en N. s y 1 v e s t r e vor- 

 men, even als die der adventiefknoppen, exogeen ontstaan. Voor 

 zoover mij bekend is zijn dit de eenige gevallen van dien aard 

 onder de Dicotyledon e n i), maar wellicht zal een bepaal- 

 delijk daarop gericht onderzoek nog vele andere gevallen leeren 

 kennen waarin wortels zich niet zooals gewoonlijk endogeen 

 (tegen de vaatbundels aan) vormen en later de schors en de 

 opperhuid openscheuren , maar waarbij ook deze meer naar 

 buiten gelegen weefsels in de wortelvorming zelve opgaan, 

 zooals bij Nas tu rti u m. Het komt mij op grond van de onder- 

 zoekingen van Janczewsky -) waarschijnlijk voor, dat zich 

 een lange reeks van alle mogelijke overgangen tusschen deze 

 beide grensgevallen zal laten aanwijzen , en dat de ouderdom 

 der weefsels, waaruit de wortelvorming plaats heeft, hierbij 

 een hoofdrol speelt. Ik houd dit daarom voor waarschijnlijk, 

 omdat in geheel volwassen organen de wortels steeds op betrek- 

 kelijk groote diepte onder de epidermis, uit de meristemen van 

 Nasturtium en C a r d a m i n e daarentegen geheel exogeen 

 ontstaan, terwijl bij de vorming van bijwortels uit andere wortels 

 ter plaatse waar deze nog in meerdere of mindere mate in 

 de lengte groeien, of alleen 't pericambium, öf 't pericambium 

 en de drukgrens , öf ook behalve deze beide bovendien een 



') Hofmeister, AUgemeine Morpbologie , 1862, pag. 426. 

 2) Recherches sur Ie développement des radicelles dans les Phauéro- 

 games, Annal. d. se. nat. Bot., 1874, pag. 208. 



