100 



deze — als H. quadrangulum L. — alleen uit de Ardennen. 

 Uit Limburg zag ik te weinig materiaal, uit 't Nijmeegsch 

 heuvelgebied zag ik dit ras fraai van Berg en Dal 

 F. J. Be vort (herb. Heukels). Een uitgebreider 

 onderzoek is gewenscht. 



Al het andere quadrangulum-materiaal uit het her- 

 barium der N. B. V., ontdaan van perforatum en 

 acutum, behoort wel grootendeels tot obtusiusculum. Op- 

 vallend is echter dat een groot deel der planten hooger 

 is dan in de flora's wordt aangegeven. (30. — 60 cm.). 



Wij gaan thans over tot het bespreken der Arnhemsche 

 vormen : 



~^aa._ H, perforatum L. komen de standplaats(?)- 

 vormen f. uulgare Neilr. en f. angustifolium D. C. 

 voor. 



De soort is algemeen op alle gronden!; Elden, Ysel 

 bij Velp, Daalhuizen, Warnsborn, Westerheide, Ooster- 

 beek-laag, Doorwerth, alle v. S. (h.) ; Rijn bij Arnhem 

 1835 D. S.? (Pr., h. N. B. V.!); broek aldaar 1905 

 Kleinh. (h!); Pr.; PI. 

 H. Desetangsii Lamotte. Waarschijnlijk is deze op den 

 Kapelberg bij Rosendaal aangetroffen 1917 v. S. (h.). 

 De uitgespreide bloeiwijze, de zeer verlengde zijtakken, 

 . de zwak vierkante stengel zijn althans karakteristiek 

 verschillend van normale H. perforatum. 

 H. macuiatum Crantz. ssp* obtusiusculum (Tour let) 

 Hayek. Deze komt slechts voor met bladen die in 

 de jeugd doorschijnende puntjes hebben. Op de oudere 

 bladen ontbreken deze. 



De soort komt ten eerste voor langs de rivieren, 

 vrij algemeen ! ; Meynerswijksche polder v, S. (h.) ; 

 onder de Duno v. S. (h.) ; PI. Voorts zonder nadere 

 aanduiding Arnhem 1834 Wtt. (Pr., h. N. B. V. !). dito 

 V. Hall (h. N. B. V.!. als tetrapterum in Pr.). 



Verder vooral op lössleem! ; Klarenbeek 1839 Romb. 



